Σοσιαλισμός v/s φιλελεύθερη οικονομία, (Κούβα-Βιετνάμ-Κίνα-Β.Κορέα)

[Esperos]

Και για να συνδέσουμε τον τίτλο του νήματος με το νόημα της συζήτησης για τον φιλελευθερισμό
(και για μη γκρινιάζει ο νηματοθέτης για άστοχη συγχώνευση)
να πούμε ότι μεταξύ του μπλοκ Κούβας, Βιετνάμ, Κίνας και Β. Κορέας και των υπολοίπων
δεν αντιπαρατίθεται ο σοσιαλισμός με τη φιλελεύθερη οικονομία αλλά ο κρατικός καπιταλισμός
των τεσσάρων με τον ιδιωτικό καπιταλισμό των υπολοίπων.
Ας διευκρινίσουμε ότι δε μιλάμε για κρατικοποιήσεις επί σοσιαλιστικού εδάφους αλλά για
κρατικό καπιταλισμό με κοινό σημείο αναφοράς με τον ιδιωτικό την εξαγωγή υπεραξίας από
την εμπορευματοποίηση της αγοράς εργασίας.
Πρώτος διδάξας της μεθόδου η ΕΣΣΔ της μετασταλινικής περιόδου, αλλά χωρίς επιτυχία,
και ακολούθησε η κρατικο-καπιταλιστική Κίνα η οποία απογείωσε τη μεθοδολογία της μετατροπής της
εργατικής δύναμης σε εμπόρευμα.

Και γιατί η μεν εσσδ, χρειάστηκε δύο μεθόδους προ και μετά Στάλιν και χρεοκόπησε ενώ η δε
συντρόφισσα Κίνα, πέτυχε στην μέθοδό της , και, ενώ μετατρέποντας την εργατική δύναμη
σε εμπόρευμα, πολλές εκατοντάδες κινέζοι, εντός λίγων δεκαετιών, ξέφυγαν απ την καταραμένη
φτώχεια και τώρα ζουν σε επίπεδο μεσαίου αστού δυτικής ευρώπης;
Τι κακό έκαναν;

Και, αν δεχθούμε πως, η μετατροπής της εργατικής δύναμης σε εμπόρευμα είναι κακό πράγμα
και μας προκαλεί σοβαρές παρενέργειες, πως θα έπρεπε να εκτιμούμε και να αξιολογούμε
την εργατική δύναμη; Βάση ποιάς κλίμακας;

Όταν μπαίνουμε σε ένα φούρνο να αγοράσουμε ψωμί, κοιτάμε να είναι νόστιμο
καλοζυμωμένο καλοψημένο και σε φτηνή τιμή. Δεν εξετάζουμε το πόσο κουράστηκε
ο αρτοποιός και τι ώρα ξυπνάει.
Όταν πηγαίνουμε σε ένα συνεργείο το αυτοκίνητο για σέρβις, εξετάζουμε
το κόστος, την ποιότητα και την ώρα που θα είναι έτοιμο να το πάρουμε.
Δεν μας πολυενδιαφέρει ο βοηθός πόσα παίρνει την ώρα και πόσο κουράζονται.
Δυστυχώς, έτσι λειτουργεί η οικονομία.
Δεν ξέρω αν ο Μπακούνιν είχε προβλέψει κάποιο αντίδοτο επ'αυτού.

[Λαχουρένιος]

<<στην πράξη αν υπάρξει τέτοια χοντρή έλλειψη, τότε απλώς θα φέρουν από αλλού άλλους 20 ψήστες και μπογιατζήδες και μετά θα κάνουν κωλοτούμπες οι εργαζόμενοι >>
Στην πράξη, πολλές βιομηχανίες, ακόμη και σε χώρες όπως η Τουρκία Πακιστάν κλπ,
υπολειτουργούν διότι δεν μπορούν να βρουν ταπεινούς εργάτες με μια ταπεινή εξειδίκευση σε ένα τομέα.

Μου κάνει εντύπωση αυτό που λες γιατί σε αυτές τις χώρες υπάρχει πληθώρα χειρωνακτικού εργατικού δυναμικού χαμηλής ή μηδενικής ειδίκευσης. Επίσης, αυτό που αναφέρεις επιβεβαιώνει την άποψη μου. Αν ίσχυε ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης με τον τρόπο που πιστεύει ο φιλελευθερισμός, τότε οι βιομηχανίες θα ανέβαζαν τους μισθούς μέχρι να καλυφθούν οι θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με το παράδειγμα σου όμως προτιμούν να δουλεύουν υποστελεχωμένοι και πιθανόν να ξεζουμίζουν όσους έχουν από το να δώσουν μια αύξηση τέτοια που ναι μεν θα καλύψει τα κενά τους αλλά θα ροκανίσει τα περιθώρια κέρδους τους.

Ψάξε στις μικρές αγγελίες, πόσες εταιρίες ζητάνε επίμονα εργάτες με συγκεκριμένη δεξιότητα σε
χειρισμό κάποιου περίεργου μηχανήματος.
Θα μπορούσε να εκπαιδευτεί ένας άσχετος σε αυτό το μηχάνημα, δε λέω, αν πρώτα μπορούσε
να κάνει "δοκιμές" με κόστος να καταστραφεί έτοιμο προϊόν μέχρι να μάθει ο εργάτης και πάλι
δεν ξέρεις αν θα κάτσει ή αν θα φύγει αύριο μεθαύριο και θα αναζητήσει μεγαλύτερο μεροκάματο
αλλού ως πλέον εξειδικευμένος. Δηλαδή, αλλού τρως αλλού πίνεις αλλού πας και το δίνεις.

Πιάνεις τις εξαιρέσεις όμως και όχι τους κανόνες. Οι περισσότερες ειδικότητες δεν έχουν τόσο μεγάλες ελλείψεις. Επιπλέον, το γεγονός ότι κάποιοι εργαζόμενοι αμοίβονται άνω του ΜΟ δεν σημαίνει ότι ο μισθός τους είναι ίσο ή μεγαλύτερος του παραγόμενου έργου. Και αυτοί είναι θύματα εκμετάλλευσης όπως οι χαμηλόμισθοι.

Η πεποίθηση πως "φέρνω" από αλλού, είναι και αυτή πλασματική.
Παράδειγμα, στο Πέραμα είχε κάποτε ακμάζουσα ναυπηγοεπισκευαστική ζώνη.
Τώρα δεν κουνιέται τίποτα. Αν έφταιγε ότι δεν έβρισκαν εργάτες, γιατί δεν έφεραν
1000 Ινδούς να κάνουν την δουλειά;
Τότε που είχε δουλειά, τα μεροκάματα ήταν υψηλότατα και μερικές σπάνιες ειδικότητες,
π.χ αμμοβολιστής, έβγαζαν χοντρά χρήματα.

Δεν γνωρίζω το κατά πόσο εύκολο ήταν εκείνη την εποχή να έρθουν στην Ελλάδα ξένοι εργάτες μαζικά. Μέχρι τότε, η μετανάστευση αφορούσε κυρίως (πρώην) αποικιοκρατικές χώρες όπως ΜΒ ή Γαλλία ή χώρες σαν τις ΗΠΑ και την Αυστραλία που ήταν από την ίδρυση τους χώρες μεταναστών.

Όμως, από την δεκαετία του '90 και μετά, βλέπουμε στην Ελλάδα πάρα πολλές χαμηλόμισθες και χειρωνακτικές δουλειές να περνάνε σε ξένους, πρώτα σε αλβανούς και άλλους από την Αν. Ευρώπη και μετά το 2000 σε ανθρώπους από τριτοκοσμικές χώρες. Αντίστοιχες τάσεις βλέπουμε και στην υπόλοιπη δύση με αρκετά υψηλά ποσοστά μεταναστών αλλά και μεταφορά της παραγωγής σε χώρες σαν την Κίνα ή το Βιετνάμ με φτηνά εργατικά. Όταν δεν πάει η φτηνή εργασία στο κεφάλαιο πάει το κεφάλαιο στην φτηνή εργασία.

[Λαχουρένιος]

Μην πέφτεις ρε στην παγίδα των απλουστεύσεων.
Στον καπιταλισμό η εργασία είναι εμπόρευμα το οποίο αγοράζει ο καπιταλιστής (φτηνά ή ακριβά άσχετο)
και το χρησιμοποιεί για να του αποφέρει κέρδος μέσα από την υπερεργασία και την παραγόμενη από αυτή
υπεραξία που ενσωματώνει στην τιμή του τελικού προϊόντος.
Κανείς καπιταλιστής δεν αγοράζει ούτε και αγόρασε ποτέ εργασία με ζημιά και ποτέ των ποτών
το παραγόμενο έργο δεν υπολείπεται του εργασιακού μισθού.
Η διαδικασία παραγωγής στον καπιταλισμό δεν έχει να κάνει με τα ''θέλω'' ή ''θεωρώ'' των υποκειμένων
αλλά με το στυγνό νόμο της αποκομιδής όσο μεγαλύτερου κέρδους γίνεται για τον καπιταλιστή μέσα
από τη διαδικασία παραγωγής αξιών χρήσης (σώβρακα, μανταλάκια, υπολογιστές, σμαρτφόν κλπ)
και κυρίως μέσα από τη διαδικασία δημιουργίας εκείνης της αξίας που δεν είναι τίποτα περισσότερο
από την ενσωμάτωση στην τιμή του τελικού προϊόντος της αξίας της απλήρωτης εργασίας που
δημιουργεί η υπερεργασία, δηλαδή εκείνης της εργασίας που δεν είναι απαραίτητη για την αναπλήρωση
της εργατικής δύναμης, και λογίζεται ως πρόσθετος χρόνος εργασίας κατά τον οποίο ο εργάτης δουλεύει
δωρεάν για τον καπιταλιστή ο οποίος αυτή την παραγόμενη αξία του πρόσθετου χρόνου εργασίας την
τσεπώνει ακόπως και χωρίς έξοδα και κόστος.
Αυτή λοιπόν η υπεραξία, η οποία δημιουργείται αποκλειστικά και μόνο στην παραγωγή εμπορευμάτων
(και όχι στην όποια παροχή υπηρεσιών) που φαίνεται στην κυκλοφορία τους (την τελική τιμή δλδ),
και η ιδιοποίηση της (της υπεραξίας) είναι ο βασικός οικονομικός νόμος της καπιταλιστικής
παραγωγής και η βάση του ανειρήνευτου και ανταγωνιστικού πλαισίου μεταξύ κεφαλαίου και εργασίας.

Αν δούμε την γενική εικόνα συμφωνώ απόλυτα, αλλά ξέρεις πολύ καλά ότι ο νόμος της αξίας δεν επιβάλλεται αυτόματα και άμεσα σε κάθε επιχείρηση, αλλά μεσολαβεί κάποιο διάστημα μέχρι να εναρμονιστούν οι επιχειρήσεις σε αυτόν και εκεί χωράνε υποκειμενικά λάθη και εκτιμήσεις αλλιώς δε θα χρεοκοπούσε ποτέ καμία επιχείρηση.

Πάντως εμπειρικά έχω υπάρξει και γω εργαζόμενος σε επιχειρήσεις όπου κάποια άτομα κωλοβαράγανε και ίσως έπαιρναν περισσότερα απ' όσο άξιζαν αλλά ακόμα και εκεί το θύμα δεν ήταν ο εργοδότης αλλά οι συνάδελφοι του που τρώγανε το χώσιμο για να καλύψουν την λούφα του άλλου. Σίγουρα όμως δεν γίνεται το μισθολογικό κόστος να υπερβαίνει το παραγόμενο έργο γιατί αν μια επιχείρηση είναι μακροπρόθεσμα ζημιογόνα ή λιγότερο κερδοφόρα από τον ΜΟ της αγοράς τότε θα κλείσει.

Τέλος πάντων, είναι ολοφάνερο πως σας διέπει μια έντονη μαρξιστική αντίληψη της οικονομίας.
Είναι κάπως δογματικά όλα αυτά. Ο Μαρξ, ήταν ένας πανέξυπνος φιλόσοφος όπου παρατήρησε
το πως λειτουργούσε η οικονομία πριν 200 χρόνια και τα έγραψε πριν 150.
Είναι καλό να μελετάμε τους φιλοσοφικούς "ρυθμούς" αλλά δεν μου αρέσει να τους θεοποιώ
και να τους αποδίδω μεταφυσικές διαστάσεις.
Ήδη, από την εποχή του Λένιν και του Στάλιν μετέπειτα, πολλές θεμελιώδεις μαρξιστικές
παρατηρήσεις, απλά ξεπεράστηκαν απ΄τους ίδιους τους μπολσεβίκους.

Ο φιλελευθερισμός είναι τουλάχιστον 100 χρόνια παλιότερος πάντως και πολλά τσιτάτα των σημερινών φιλελεύθερων προέρχονται από κλασσικούς οικονομολόγους του 18 και 19ου αιώνα, όπως ο Σμιθ και ο Σαι.

[Esperos]

Μου κάνει εντύπωση αυτό που λες γιατί σε αυτές τις χώρες υπάρχει πληθώρα χειρωνακτικού εργατικού δυναμικού χαμηλής ή μηδενικής ειδίκευσης. .

Ίσως δεν το διατύπωσα σωστά.
Χρειάζονται εργατικό δυναμικό με μια εξειδίκευση σε ένα πολύ συγκεκριμένο πόστο.
Χειριστές κάποιας μηχανής.
Οι λίγοι που έχουν την εξειδίκευση, προτιμάνε να πάνε σε Γερμανίες Γαλλίες να εργαστούν
παρά στην Τουρκία. Έτσι, ακόμη και στη Τουρκία, υπολειτουργούν εργοστάσια ή δεν μπορούν
να επεκταθούν διότι συμβαίνουν και αυτά.

[Esperos]

Ο φιλελευθερισμός είναι τουλάχιστον 100 χρόνια παλιότερος πάντως και πολλά τσιτάτα των σημερινών φιλελεύθερων προέρχονται από κλασσικούς οικονομολόγους του 18 και 19ου αιώνα, όπως ο Σμιθ και ο Σαι.

Ο φιλελευθερισμός, δεν είναι ιδεολογία.
Ας μου φέρει ο Στάλιν ο ίδιος ένα σχέδιο που να βελτιώνει την ζωή μου,
να μου παρέχει ελευθερία και να είναι εφαρμόσιμο, αν βοηθάει, θα πω ναι.

Γενικώς, συστήματα και ιδεολογίες που υπόσχονται "παραδείσους" αλλά πρέπει
να κάνεις αρκετές ή πολλές θυσίες για να τους κατακτήσεις, αυτά τα θεωρώ
ύποπτα και παγίδες.

Οι θρησκείες είναι τέτοια, κάνεις μια σειρά από παραχωρήσεις και θυσίες
για να κερδίσεις τον αιώνιο παράδεισο. Πολιτικά φιλοσοφικά συστήματα
κινούνται στο ίδιο μοτίβο. Κάνεις επανάσταση αφού πρώτα έχεις κάνει
"αγώνα", ακυρώνεις τον κακό καπιταλισμό (κόλαση), μεταβαίνεις στον
καλό σοσιαλισμός, μέσω δικτατορίας προλεταριάτου και μετά
κομμουνισμός = παράδεισος. Ζήσε Μάη μου...

Όλα αυτά εξελίσσονται σε κοινωνικές παγίδες και αδιέξοδα προσωποκεντρικά
ολοκληρωτικά συστήματα. Δεν είναι τυχαίο που σε όλα τα σοσιαλιστικά συστήματα
έχουμε κατάληξη σε μια σειρά από αιμοδιψείς βάρβαρους ηγέτες που διέλυσαν τις
χώρες τους, να ξεκινησουμε απ τον Μουσολίνι? τον Χίτλερ ? Τον Στάλιν ?
Τον Μάο, τον ΠολΠοτ? Τους σημερινούς σε Βόρειο Κορέα Κούβα ;
Από που να αρχίσεις και που να τελειώσεις...

Ο παράδεισος και η κόλαση είναι εδώ, εμείς το επιλέγουμε.

[Ραν ταν πλαν]

Και γιατί η μεν εσσδ, χρειάστηκε δύο μεθόδους προ και μετά Στάλιν και χρεοκόπησε ενώ η δε
συντρόφισσα Κίνα, πέτυχε στην μέθοδό της , και, ενώ μετατρέποντας την εργατική δύναμη
σε εμπόρευμα, πολλές εκατοντάδες κινέζοι, εντός λίγων δεκαετιών, ξέφυγαν απ την καταραμένη
φτώχεια και τώρα ζουν σε επίπεδο μεσαίου αστού δυτικής ευρώπης;
Τι κακό έκαναν;

Στην ΕΣΣΔ οι οπορτουνιστές προσπάθησαν να εφαρμόσουν το νόμο της αξίας σε έδαφος σοσιαλισμού.
Και την πάτησαν.
Στην Κίνα εφάρμοσαν κάθετα την εμπορευματική παραγωγή γράφοντας στα παπάρια τους κάθε
προηγούμενη εργατική κατάκτηση και με καπιταλιστικούς όρους ανέβασαν στα ύψη την παραγωγικότητα
και την εκμετάλλευση της εργασίας.

Και, αν δεχθούμε πως, η μετατροπής της εργατικής δύναμης σε εμπόρευμα είναι κακό πράγμα
και μας προκαλεί σοβαρές παρενέργειες, πως θα έπρεπε να εκτιμούμε και να αξιολογούμε
την εργατική δύναμη; Βάση ποιάς κλίμακας;

.

Με αυτή που ονομάζουμε κοινωνικά αναγκαίο χρόνο εργασίας ή αλλιώς κατώτατο μισθό.

[Ραν ταν πλαν]

Ο φιλελευθερισμός, δεν είναι ιδεολογία.

Δύο είναι οι κοινωνικο-πολιτικο-οικονομικές θεωρίες πάνω στις οποίες βασίζεται η παραγωγή.
Ο φιλελευθερισμός του ατομισμού, του κέρδους και της εκμετάλλευσης της εργασίας
και ο σοσιαλισμός της συλλογικότητας, της εργασίας όχι ως μέσο αποφυγής του θανάτου από την πείνα
και της κοινωνικής ιδιοκτησίας στα μέσα παραγωγής.

[Esperos]

1
Στην ΕΣΣΔ οι οπορτουνιστές προσπάθησαν να εφαρμόσουν το νόμο της αξίας σε έδαφος σοσιαλισμού.
Και την πάτησαν.
Στην Κίνα εφάρμοσαν κάθετα την εμπορευματική παραγωγή γράφοντας στα παπάρια τους κάθε
προηγούμενη εργατική κατάκτηση και με καπιταλιστικούς όρους ανέβασαν στα ύψη την παραγωγικότητα
και την εκμετάλλευση της εργασίας.
2
Με αυτή που ονομάζουμε κοινωνικά αναγκαίο χρόνο εργασίας ή αλλιώς κατώτατο μισθό.
3
Δύο είναι οι κοινωνικο-πολιτικο-οικονομικές θεωρίες πάνω στις οποίες βασίζεται η παραγωγή.
Ο φιλελευθερισμός του ατομισμού, του κέρδους και της εκμετάλλευσης της εργασίας
και ο σοσιαλισμός της συλλογικότητας, της εργασίας όχι ως μέσο αποφυγής του θανάτου από την πείνα
και της κοινωνικής ιδιοκτησίας στα μέσα παραγωγής.

Ραν ταν πλαν, εγώ προτιμώ να είμαι πιο ρεαλιστής και να κρίνω τα διάφορα πολιτικά
συστήματα όχι με μεταφυσικές ερμηνείες αλλά εκ του αποτελέσματος.
Οι Κινέζοι για παράδειγμα, τώρα έχουν δημιουργήσει μια τεράστια πληθυσμιακή ομάδα
"μεσαίας" τάξης, πριν με τις εργατικές κατακτήσεις η Κίνα ήταν μια καταραμένη φτώχεια
ανέχεια, ανυπαρξία ακόμη και των στοιχειωδών.
Κάτι αντίστοιχο και με το Βιετναμ το οποίο βγήκε και από ένα πόλεμο που είχε
καταστρέψει τα πάντα. Η Κούβα που ουδέποτε είχε πόλεμο, δεν μπορεί να ξεφύγει
απ την ανέχεια.
Αυτά λέμε.
Ωραία τα σχέδια και η χρήση θετικών ή αρνητικών όρων για να περιγράψουμε τα κοινωνικά
και οικονομικά φαινόμενα αλλά να βλέπουμε λίγο και το αποτέλεσμα.

Στο 2,
Ποιος θα μου υπαγορεύσει ποιος είναι ο αναγκαίος χρόνος εργασίας;
Και τι θα γίνει αν τώρα τα βγάζω πέρα με 10 ώρες εργασία και μετά την επανάσταση
οι 10 αναγκαίες ώρες, γίνουν 18 και δεν θα περνάω και καλά;
Και ποιος θα κρίνει πόσες και ποιές είναι οι ανάγκες μου για να υπολογίσει και
τον αναγκαίο χρόνο; Εγώ μπορεί να θέλω να κάνω το σκατό μου παξιμάδι ώστε
να μαζέψω το απαραίτητο κεφάλαιο , να αγοράσω ένα ιστιοπλοικό και να
ταξιδεύω στην υδρόγειο. Ποιος θα μου εγκρίνει το "θέλω" μου ;

Στο 3.
Εγώ νομίζω πως η κατηγοριοποίηση των κοινωνιών (δουλοκτητικό φεουδαρχικό
καπιταλιστικό κλπ) είναι μια ξεπερασμένη και εντελώς λανθασμένη μέθοδος.
Για την εποχή του Μαρξ, ίσως είχε ως παρατήρηση μια βάση αλλά αν δούμε
πως εξελίχθηκε το δουλοκτητικό και η φεουδαρχία σε άλλες γωνιές της Γης
τότε και οι μαρξιστικές παρατηρήσεις ακυρώνονται, ισχύουν ως ένα βαθμό
στην τότε δυτική Ευρώπη.
Κάποτε είμασταν τροφοσυλλέκτες και ψάχναμε μια σπηλιά για να κοιμηθούμε
με ασφάλεια, μετά σκάβαμε με τα χέρια να κατασκευάσουμε εμείς την σπηλιά,
μετά σκάβαμε με πρωτόγονα εργαλεία, εξελίξαμε τα εργαλεία και σκάβαμε με
σιδερένια, μετά με απλές μηχανές και τώρα σκάβουμε με κατερπίλαρ και
remote control.
Υπάρχει μια διαρκής εξέλιξη του ανθρώπινου είδους, αυτό κάποιο μπορεί
να το μελετάνε φιλοσοφικά και να βάζουν ιστορικά όρια στο πότε είμασταν
δουλοκτητικό και πότε καπιταλιστικό.

Σήμερα, ας πάρουμε νοητά ένα ευθύγραμμο τμήμα από το 1 εως 10.
Στο 1 έχουμε απόλυτη κρατική παρέμβαση στην οικονομία, στο 10 απόλυτη αναρχία,
έλλειψη κανόνων ποινών κλπ. Στα υπόλοιπα 2-9, ανάλογα πόσο κρατικός παρεμβατισμός
υπάρχει ή πόση ελευθερία στην αγορά να αυτορυθμίζεται και να λειτουργεί απρόσκοπτα
ο κανόνας προσφοράς ή ζήτησης, εκεί είναι και η χρυσή τομή, να διαπιστώσει μια κοινωνία
που λειτουργεί καλύτερα , στο 1? στο 2? στο 5? στο 8?
Αυτό ισχύει κατ εμέ.
Από τα πραγματικά ζωντανά παραδείγματα σε πρόσφατο ιστορικό χρόνο, οικονομίες
που κινούνται στο 1 και 2, είναι χρεοκοπημένες.

[Esperos]

οι οπορτουνιστές προσπάθησαν να εφαρμόσουν ...

Καλά, όταν οι οπορτουνιστές κάνουν άλλα, ίσως παίζει ότι διαπιστώνουν πως οι
αρχικές θεωρίες και σχεδιασμοί, όχι μόνο είναι ανέφικτοι και καταστροφικοί, είναι τόσο
καταστροφικοί που θα καταστρέψουν σε ένα μήνα και τους ίδιους.
Κάνουν "οπορτουνισμό" μπας και το σώσουν αλλά δεν θέλουν να παραδεχθούν
το αβάσιμο των κοσμοθεωρειών τους και το παλεύουν "οπορτουνιστικά".
Πως αλλιώς εξηγείται πως σε τόσες περιπτώσεις, μαρξιστικές και σοσιαλλιστικές ιδέες
και σχεδιασμοί, εφαρμόστηκαν από πραγματικά αγνούς ήρωες αλλά όλα κατέληξαν
σε "οπορτουνισμό" ;
Μετά από 100 χρόνια, κάποιος κάπου κάποτε, θα έπρεπε να είχε καταφέρει να βάλει
σωστά τις βάσεις.
Το ότι πουθενά δεν μπήκαν, ύποπτο!

[Ραν ταν πλαν]

Ραν ταν πλαν, εγώ προτιμώ να είμαι πιο ρεαλιστής και να κρίνω τα διάφορα πολιτικά
συστήματα όχι με μεταφυσικές ερμηνείες αλλά εκ του αποτελέσματος.

Φίλε μου η εθελοδουλία δεν είναι ο μόνος ρεαλιστικός τρόπος ζωής.

Στο 2,
Ποιος θα μου υπαγορεύσει ποιος είναι ο αναγκαίος χρόνος εργασίας;

Ποιος θα σου τον επιβάλλει είναι το σωστό ερώτημα που πρέπει να κάνεις στον εαυτό σου.
Ίσως όμως εσύ να λειτουργείς έξω από τους βασικούς οικονομικούς νόμους του καπιταλισμού
και ειδικά αυτόν της υπεραξίας οπότε και ο μισθός σου σαν εργαζόμενος δεν υπόκειται
σε αυτόν.
Δηλαδή εσύ μπορεί να πληρώνεσαι στο ακέραιο τη χρονομίσθωση σου και ο εργοδότης να σε κρατάει
στη δουλειά για την ψυχή της μάνας του.

Και τι θα γίνει αν τώρα τα βγάζω πέρα με 10 ώρες εργασία και μετά την επανάσταση
οι 10 αναγκαίες ώρες, γίνουν 18 και δεν θα περνάω και καλά;
Και ποιος θα κρίνει πόσες και ποιές είναι οι ανάγκες μου για να υπολογίσει και
τον αναγκαίο χρόνο;

Η απουσία του ατομικού κέρδους μήπως;

Εγώ μπορεί να θέλω να κάνω το σκατό μου παξιμάδι ώστε
να μαζέψω το απαραίτητο κεφάλαιο , να αγοράσω ένα ιστιοπλοικό και να
ταξιδεύω στην υδρόγειο. Ποιος θα μου εγκρίνει το "θέλω" μου ;

Κάνε το.
Στην καπιταλιστική παραγωγική διαδικασία τα ''θέλω'' σου μπορούν να φτάσουν (μετά την
με το ζόρι κάλυψη των βασικών αναγκών της οικογένειας σου) μέχρι την αγορά μεταχειρισμένου
αυτοκινήτου.