H διαδοχή του Μ. Αλεξάνδρου και η παρακμή του ελληνιστικού κόσμου

[Οργισμένος]

Διαδοχε κλίνω προς ταξτετοιο για το θέμα της όπισθεν πορειας

[nemo]

ειπαμε ο διαδοχος δεν γρικαει απο ιστορικες καταβολες και ο λαχου ειναι για τα μπαζα ιστορικα
ενω σε θεματα φιλοσοφιας στεκεται με αξιοπρέπεια

παμε τωρα ενω το ξαναλεω εχω χρονια να τα διαβασω αυτα θα μου πειτε γιατι γραφω τοτε ΕΤΣΙ με αρεσει
να τεσταρω και το μνημονικο μου θυμαμαι ελαχιστες λεπτομερειες αλλα μου αρκει να διαβασω
μια φραση εδω μια φραση εκει και να τα θυμηθω αλλα το γενικο πλανο το εχω κρατησει

ο αλεξανδρος δεν ειχε σε μεγαλη υποληψη τον στολο αυτο το συμπερασμα μας βγαινει απο την αρχη
της εκστρατείας του Στο τελος του πολεμου θελησε ενα στολο για 1 για εξερευνήσεις και 2 για επιτηρηση
των θαλασσων Δεν θα διακυβευε καμια ζωη για τον στολο και να μην ξεχναμε οτι ο ιδιος εδωσε
εντολη καποτε για την καταστροφη του στολου ..Δεν θυμαμαι τις αναλυσεις των ιστορικων για το θεμα
αλλα οπσδηποτε δεν ηταν για να βοηθησει τον στολο και δεν ηταν για να τιμωρήσει τους μακεδονες
σε μια πορεια θανατου μπορουσε καλλιστα να τους στειλει με ενα στρατηγο που θα ηθελε να τον βγαλει
απο την μεση και τελος οι δολοπλοκιες δεν ηταν για τον αλεξανδρο ηταν ευθύς σαν χαρακτηρας
και εντιμος απεναντι και στον πιο μικρο και οσο αν επρεπε να ενωσει τους περσες με τους μακεδονες
επρεπε γιατι οι ελληνες δεν εφταναν για να ελεγξουν μια τοση μεγαλη περιοχη
ηταν ομως κακο για την ελλαδα! ναι! και οσο για την αντιπαλοτητα μεταξυ του αλεξ και μακεδονων
ειχε η καθε πλευρα το δικιο και οι μακεδονες και ο αλεξ
δηλ την δικαιολογω χωρις να παιρνω το μερος κανενος
η ατυχια ηταν οτι κυριευσε ευκολα μια τεραστια αχανη περιοχη - αυτο ηταν το προβλημα
ενω οι ρωμαιοι το εκαναν αργα και σταθερα αυτος το εκανε σε ουτε δεκα χρονια
αυτη η αυτοκρατορια θα ηταν ενα ακομη θαυμα αν θα παρεμεινε ενωμενη για αλλα 20 χρονια
ακομη και αν ζουσε ο αλεξ

[Τλαξκαλτέκος]

Πηγή γι αυτό, είναι ο Αρριανός, και αποτελεί μόνο υπόθεση ότι οι ιππείς που έφερε ήταν Μακεδόνες, γι αυτό και δεν λαμβάνεται υπόψη ως γεγονός:

arian1.png
https://books.google.de/books?id=NR4Wn9 ... on&f=false

Ο Αρριανός είναι η πιο αξιόπιστη πηγή για τον Αλέξανδρο. Στην Μακεδονία τον έστειλε . Μακεδόνες θα έφερε. Ο Χάμμοντ το λαμβάνει υπόψιν ως γεγονός. Αλλά θα μου πείς ποιος είναι ο Χάμμοντ ; Όπως και να 'χει ο Αλέξανδρος έστειλε μετά το 330 π.Χ. να του φέρουν ενισχύσεις από την Μακεδονία. Δεν του αρκούσαν μάλλον οι Ασιάτες …

[7.23.1] Αφού επέστρεψε ο Αλέξανδρος στη Βαβυλώνα, βρήκε τον Πευκέστα να έχει έρθει από την Περσία οδηγώντας στρατό είκοσι περίπου χιλιάδων Περσών. Ο Πευκέστας έφερε και πολλούς Κοσσαίους και Ταπούρους, γιατί υπήρχε και η πληροφορία ότι οι λαοί αυτοί ήταν οι πιο πολεμικοί από όσους γειτόνευαν με την Περσία. Επίσης ήρθαν ο Φιλόξενος με στρατό από την Καρία και ο Μένανδρος με άλλους στρατιώτες από τη Λυδία και ο Μενίδας με τους ιππείς που είχαν υπαχθεί στις διαταγές του.

http://www.greek-language.gr/digitalRes ... 4&page=161

Δεν αναφέρονται πουθενά Μακεδόνες ιππείς.

Αναφέρονται ιππείς. Και είχε σταλεί στην Μακεδονία. Τι έφερε δηλαδή ; Μακεδόνες ιππείς. Να Λόλα ένα μήλο.

[7.26.2] Οι βασιλικές εφημερίδες αναφέρουν ότι ο Πείθων και ο Άτταλος και ο Δημοφών και ο Πευκέστας και επιπλέον ο Κλεομένης και ο Μενίδας και ο Σέλευκος κοιμήθηκαν στον ναό του Σαράπιδος και ρώτησαν τον θεό αν ήταν προτιμότερο και καλύτερο για τον Αλέξανδρο να μεταφερθεί στον ναό του θεού και, αφού γίνει ικέτης του, να θεραπευθεί από αυτόν. Δόθηκε από τον θεό κάποιος χρησμός να μη μεταφερθεί στον ναό του, αλλά θα ήταν καλύτερο, αν έμενε εκεί όπου ήταν.

http://www.greek-language.gr/digitalRes ... 4&page=164

Δεν είναι καν σίγουρο ότι πρόκειται για ένα πρόσωπο:

46 A certain Menidas arrived in Babylon in 323, bringing his unit of cavalry (Arr. vii 23.1). He is usually identified with the Menidas sent with Epocillus in 327, and it is suggested that he brought one of several contingents from Macedon (Berve ii 257 no. 508; Brunt [n. 7] 39; Milns [n. 7] 109). But Arrian combines Menidas' arrival with the arrival of the satraps of Caria and Lydia. He is, I think, the Menidas assigned to the garrison of Media in 330 (Arr. iii 26.3: pace Berve, there is no reason to think that he was recalled to the main army before 327 and sent to Macedon with Epocillus—there were two distinct individuals). The other Median commanders rejoined Alexander in Carmania, bringing the bulk of the holding army (Arr. vi 27.3). I suggest that Menidas was summoned later and brought with him the residual force of mercenary cavalry. If so, he was untainted by the accusations of corruption made against his colleagues, for he continued in favour at court (cf. Arr. vii 26.2).

https://www.cambridge.org/core/journals ... 8A2F606B12

Αν ήταν δύο πρόσωπα θα αναφερόταν στις πηγές. Π.χ. Κλείτος ο Μέλας - Κλείτος ο Λευκός. Συνεπώς είναι ο ίδιος. Ο Αρριανός δεν τους διακρίνει. Η βιβλιογραφία δεν τους διακρίνει. Τεσπα και δύο να ήταν, το σημαντικό είναι πως έστειλε έναν Μενίδα το 327 π.Χ. να φέρει ενισχύσεις απ' την Μακεδονία.

Διέταξε επίσης τον Αντίπατρο να φέρει στη θέση των ανδρών που απέλυσε άλλους Μακεδόνες στην ακμή της ηλικίας τους.

http://www.greek-language.gr/digitalRes ... 4&page=153

[7.12.4] Διέταξε τον Κρατερό να τους οδηγήσει στην πατρίδα και να αναλάβει, όταν φθάσει, τη διοίκηση της Μακεδονίας, της Θράκης και της Θεσσαλίας, καθώς και τη διαφύλαξη της ελευθερίας των Ελλήνων. Διέταξε επίσης τον Αντίπατρο να φέρει στη θέση των ανδρών που απέλυσε άλλους Μακεδόνες στην ακμή της ηλικίας τους. Μαζί με τον Κρατερό έστειλε και τον Πολυπέρχοντα, ως δεύτερο μετά τον Κρατερό αρχηγό, ώστε, αν πάθει τίποτε κατά την πορεία ο Κρατερός —γιατί η υγεία του δεν ήταν καλή, όταν αναχωρούσε— να μη μείνουν χωρίς στρατηγό αυτοί που επέστρεφαν.

http://www.greek-language.gr/digitalRes ... 4&page=153

Ο Αντίπατρος εν τω μεταξύ, δεν επέστρεψε καν στην Περσία:

Το 324 π.Χ., ο Αλέξανδρος διέταξε την παλιννόστηση των παλαιμάχων στη Μακεδονία και με την ευκαιρία αυτή έδωσε εντολή στον αρχηγό τους και φίλο του Κρατερό να αναλάβει εκείνος την πολιτική και στρατιωτική διοίκηση της Μακεδονίας αντί του Αντιπάτρου και να οδηγήσει προς τον Αλέξανδρο τα παιδιά των παλιννοστούντων παλαιμάχων. Η διαταγή όμως αυτή δεν εκτελέστηκε λόγω θανάτου του Αλεξάνδρου, στον οποίο ο Αντίπατρος είχε στείλει τον γιό του Κάσσανδρο, αφενός ως ένδειξη πίστεως, αφετέρου για να πετύχει, με τον αδελφό του Ιόλα (οινοχόο του Αλέξανδρου), την αποκατάσταση των καλών σχέσεών του με αυτόν.

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CE ... F%82#cnote

[/quote]
Δεν έχει καμία σημασία αν ήρθαν ή δεν ήρθαν . Σημασία έχει ότι ο Αλέξανδρος είχε σκοπό να αντικαταστήσει τους παλαίμαχους Μακεδόνες του. Πάνε δηλαδή περίπατο οι υποθέσεις πως θα στηριζόταν κυρίως στο ασιατικό στοιχείο ή πως φοβόταν μήπως οι Μακεδόνες τον δολοφονήσουν.

[Τλαξκαλτέκος]

παμε τωρα ενω το ξαναλεω εχω χρονια να τα διαβασω αυτα θα μου πειτε γιατι γραφω τοτε ΕΤΣΙ με αρεσει
να τεσταρω και το μνημονικο μου θυμαμαι ελαχιστες λεπτομερειες αλλα μου αρκει να διαβασω
μια φραση εδω μια φραση εκει και να τα θυμηθω αλλα το γενικο πλανο το εχω κρατησει

Και εμένα πάνε πολλά χρόνια. Πρώτα διάβασα Αρριανό απ' τις εκδόσεις της Ντιαγκοστίνι ( δίτομο ).Αρνητικό ότι δεν είχε σημειώσεις. Απ' τους άλλους συγγραφείς ( Πλούταρχο , Διόδωρο Σικελιώτη , Κούρτιο Ρούφο κ.λπ. ) έχω διαβάσει εκτενέστατα αποσπάσματα. Από γενικά έργα έχω διαβάσει του Χάμμοντ ( εκδόσεις Μαλλιάρης Παιδεία ) , όπως και τον "Φίλιππό" του. Ακόμη τα σχετικά κεφάλαια της Ιστορία του Ελληνικού Έθνος της Εκδοτικής Αθηνών , της Ιστορίας των Ελλήνων της ΔΟΜΗΣ , της Π-Λ-Μπ και πολλά άρθρα στον περιοδικό τύπο. Τέλος, ωραίο και εκλαϊκευμένο , αλλά με παραπομπές στις πηγές ήταν και το τρίτομο έργο του συγχωρεμένου του Καργάκου.

[Προέλλην]

Πηγή γι αυτό, είναι ο Αρριανός, και αποτελεί μόνο υπόθεση ότι οι ιππείς που έφερε ήταν Μακεδόνες, γι αυτό και δεν λαμβάνεται υπόψη ως γεγονός:

arian1.png
https://books.google.de/books?id=NR4Wn9 ... on&f=false

Ο Αρριανός είναι η πιο αξιόπιστη πηγή για τον Αλέξανδρο. Στην Μακεδονία τον έστειλε . Μακεδόνες θα έφερε. Ο Χάμμοντ το λαμβάνει υπόψιν ως γεγονός. Αλλά θα μου πείς ποιος είναι ο Χάμμοντ ; Όπως και να 'χει ο Αλέξανδρος έστειλε μετά το 330 π.Χ. να του φέρουν ενισχύσεις από την Μακεδονία. Δεν του αρκούσαν μάλλον οι Ασιάτες …

Αναφέρονται ιππείς. Και είχε σταλεί στην Μακεδονία. Τι έφερε δηλαδή ; Μακεδόνες ιππείς. Να Λόλα ένα μήλο.

Πουθενά δεν αναφέρεται ότι έφερε Μακεδόνες. Ο -ένας- σε όλη την πρότερη πορεία του, καταγράφεται ως δκτής βαρβαρικού ιππικού.

Ο Χάμμοντ, είναι ένας σοβαρός ακαδημαϊκός. Το ίδιο και ο peer-reviewed Albert. B. Bosworth που επι του συγκεκριμένου δημοσιεύει το Cambridge:

46 A certain Menidas arrived in Babylon in 323, bringing his unit of cavalry (Arr. vii 23.1). He is usually identified with the Menidas sent with Epocillus in 327, and it is suggested that he brought one of several contingents from Macedon (Berve ii 257 no. 508; Brunt [n. 7] 39; Milns [n. 7] 109). But Arrian combines Menidas' arrival with the arrival of the satraps of Caria and Lydia. He is, I think, the Menidas assigned to the garrison of Media in 330 (Arr. iii 26.3: pace Berve, there is no reason to think that he was recalled to the main army before 327 and sent to Macedon with Epocillus—there were two distinct individuals). The other Median commanders rejoined Alexander in Carmania, bringing the bulk of the holding army (Arr. vi 27.3). I suggest that Menidas was summoned later and brought with him the residual force of mercenary cavalry. If so, he was untainted by the accusations of corruption made against his colleagues, for he continued in favour at court (cf. Arr. vii 26.2).


https://www.cambridge.org/core/journals ... 8A2F606B12

Aν θες πας σε ακαδημαϊκό συνέδριο, κεντράρεις τον Bosworth (του οποίου τα βιβλία εκδίδουν τα Cambridge και Oxford University Press) και του λες για λόλες και μήλα με τα εμοτικουλίνια σου.

Αν ήταν δύο πρόσωπα θα αναφερόταν στις πηγές. Π.χ. Κλείτος ο Μέλας - Κλείτος ο Λευκός. Συνεπώς είναι ο ίδιος. Ο Αρριανός δεν τους διακρίνει. Η βιβλιογραφία δεν τους διακρίνει. Τεσπα και δύο να ήταν, το σημαντικό είναι πως έστειλε έναν Μενίδα το 327 π.Χ. να φέρει ενισχύσεις απ' την Μακεδονία.

Το σημαντικό είναι αν κατάφερε να λάβει τις ενισχύσεις. Το 327 π.Χ, είναι η χρονιά που διέταξε την δημιουργία της περσικής μακεδονικού τύπου φάλαγγας των Επιγόνων, τόσο λόγω της λειψανδρίας, αλλά και των γεγονότων με τον στρατό, τον Φιλώτα και τον Παρμενιών.

Δεν έχει καμία σημασία αν ήρθαν ή δεν ήρθαν . Σημασία έχει ότι ο Αλέξανδρος είχε σκοπό να αντικαταστήσει τους παλαίμαχους Μακεδόνες του. Πάνε δηλαδή περίπατο οι υποθέσεις πως θα στηριζόταν κυρίως στο ασιατικό στοιχείο ή πως φοβόταν μήπως οι Μακεδόνες τον δολοφονήσουν.

Ε; Πως δεν έχει; To post στο οποίο αναφέρθηκες έκανε λόγο για αδυναμία συγκέντρωσης μακεδονικών στρατευμάτων, ως μία -αλλά όχι την μοναδική- απο τις αιτίες που θεσμοθέτησε την στράτευση Περσών και έφερε τα πάνω-κάτω στη δομή του στρατεύματός του.

[Οργισμένος]

ΘΑ θελα να ταξιδευω στο παρελθον μονο και μονο για να βιντεοσκοπω τι στον πουτσο εγινε πριν ξερω γω 2000 χρονια και να σας το ανεβαζω βιδεο (αν ειχαμε σερβερς, που δεν εχομε)

[nemo]

που ειναι ο διαδοχο; ζει; ή μας αφησε;

[Τλαξκαλτέκος]

Πρώτο διάταγμα του Αυγούστου έτος 7 – 6 π.Χ. :

Ένας Έλληνας που πρόκειται να κριθεί, μια μέρα πρίν την έναρξη της δίκης, θα εκλέξει ένα σώμα ενόρκων αποτελούμενο εξ ολοκλήρου από Ρωμαίους ή κατά το ήμισυ από Έλληνες. Αν προτιμήσει το αποτελούμενο κατά το ήμισυ από Έλληνες, τότε, αφού θα έχουν εξετασθεί οι ψήφοι και εγγραφεί σε αυτούς τα ονόματα, θα εξαχθούν από μια κάλπη τα ονόματα των Ρωμαίων και από μια άλλη τα ονόματα των Ελλήνων ώσπου να συμπληρωθεί ο αριθμός εικοσιπέντε σε κάθε ομάδα. Από αυτόν τον αριθμό, η κατηγορούσα αρχή θα εξαιρέσει, αν θέλει, έναν δικαστή από κάθε ομάδα και ο κατηγορούμενος, τρείς εν όλω , δίχως να μπορεί να εξαιρέσει αποκλειστικά Ρωμαίους ή Έλληνες. Όλοι οι άλλοι θα εξουσιοδοτηθούν έπειτα να ψηφίσουν, ρίχνοντας χωριστά οι Ρωμαίοι και χωριστά οι Έλληνες τις ψήφους τους σε ένα κιβωτίδιο. Έπειτα , αφού θα έχουν μετρηθεί χωριστά οι ψήφοι που ρίχθηκαν από το ένα μέρος και από το άλλο, ο κυβερνήτης θα διακηρύξει δημοσίως αυτό που θα έχει αποφασίσει η πλειοψηφία.

( Unesco , Το δικαίωμα να είσαι άνθρωπος , Εκδόσεις ΓΕΣ/ΔΙΣ )

[Τλαξκαλτέκος]

Περιοδικό Πάπυρος , Ιούνιος 2013, Θωμάς Μαστακούρης, δικηγόρος , συγγραφέας και μεταφραστής.
Το Μυθιστόρημα του Μεγαλέξανδρου

Ο Αλέξανδρος Γ΄ της Μακεδονίας δοξάστηκε όσο ζούσε ως στρατηγός , βασιλιάς , αυτοκράτορας και θεός. Πολλοί λαοί τον τιμούν ακόμη ως ήρωα , ημίθεο ή προφήτη. Τα κατορθώματά του , πραγματικά και φανταστικά, αναμείχθηκαν και έγιναν θρύλος. Τέτοιο παράδειγμα ανάμειξης της πραγματικότητας και της φαντασίας είναι το "Μυθιστόρημα του Μεγαλέξανδρου" , το οποίο αποτέλεσε δημοφιλές λαϊκό ανάγνωσμα εδώ και 2.000 χρόνια.


Σελίδα αγγλικής παραλλαγής του "Μυθιστορήματος" , εικονογραφημένη απ' τον Φλαμανδό Ζεχάν ντε Γκριζ , 1344. Εικονίζεται η θαυματουργή γέννηση του Αλεξάνδρου και κάτω δεξιά ο ανθρωποφάγος και μονόκερως Βουκεφάλας. Βιβλιοθήκη Μπόντλιαν , Οξφόρδη.

Τον 2ο - 3ο αι. μ.Χ. δημιουργήθηκε η πεζή λαϊκή αφήγηση την κατορθωμάτων του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ακολούθησε στην Δύση τον 3ο - 4ο αι. μ.Χ. από τον Ιούλιο Βαλέριο Πολέμιο η λατινική μετάφραση. Η τελευταία έγινε η βάση για τις μετέπειτα μεσαιωνικές μεταφράσεις στα γαλλικά , στα αγγλικά και στα γερμανικά. Ταυτόχρονη εξάπλωση είχε ο μύθος και στην Ανατολή με αρμενικές , αραβικές , περσικές , τουρκικές και ινδικές μεταφράσεις , φθάνοντας ως τη Μαλαισία και την Ιάβα !

Το "Μυθιστόρημα" του Αλεξάνδρου ίσως αποτελούσε το πιο πολυδιαβασμένο μη θρησκευτικό βιβλίο στην Ευρώπη του Μεσαίωνα ! Έχει βρεθεί μεγάλος αριθμός χειρογράφων με πλουσιότατη εικονογράφηση. Οι διασκευές του Μυθιστορήματος είναι πολλές , η ελληνική όμως και οι δυτικές βασίζονται κυρίως στο έργο του "Ψευδοκαλλισθένη" .


Εικονογραφημένη σελίδα αγγλικής παραλλαγής του Μυθιστορήματος από τον Φλαμανδό Ζεχάν ντε Γκριζ , 1344

Οι περιπέτειες του Αλεξάνδρου θυμίζουν αυτές άλλων ηρώων. Όπως ο Γιλγαμές των Σουμερίων , έτσι και ο Αλέξανδρος ψάχνει την Πηγή της Αθανασίας. Θυμίζει ακόμη τον Οδυσσέα , τον Σίντμπαντ τον Θαλασσινό ( ο γνωστός Σεβάχ ο Θελασσινός στην ελληνική μετάφραση των αραβικών μύθων ) και τους εξολοθρευτές των δράκων Απόλλωνα , Ζίγκουρντ ή Ζίγκφριντ , Μπέογουλφ και φυσικά τον Άγιο Γεώργιο.

Στο Μυθιστόρημα ο Αλέξανδρος δεν είναι γιος του Φιλίππου αλλά του εξόριστου Αιγύπτιου βασιλιά και μάγου Νεκτανεβώ , ο οποίος εξαπατά την Ολυμπιάδα και τον Φίλιππο , ώστε να νομίζουν ότι το παιδί που απέκτησε μαζί της είναι γιος του θεού Άμμωνα Δία. Ο Αλέξανδρος μορφώνεται από σπουδαίους δασκάλους , δαμάζει τον Βουκεφάλα , διαδέχεται σε νεαρή ηλικία τον πεθαμένο Φίλιππο , οργίζεται με τους βαρύτατους φόρους υποτέλειας που ζητά ο Δαρείος και αποφασίζει να εκστρατεύσει κατά της Περσίας. Πρώτα κατακτά την Θήβα , την Αθήνα και τη ... Ρώμη ! Ύστερα περνά στη Μικρασία και εισβάλλει στην Περσία. Νικάει τον Δαρείο , ο οποίος πεθαίνει προδομένος απ' τους ευγενείς του. Γίνεται αυτοκράτορας , σκοτώνει σε μονομαχία τον βασιλιά της Ινδίας Πώρο και τον θάβει με τιμές. Τελικά ο Αλέξανδρος πεθαίνει από δηλητήριο που του έδωσαν δυσαρεστημένοι συνωμότες. Κατά τις περιπέτειές του συναντά τέρατα , φυλές κτηνανθρώπων , ζώα με ανθρώπινη φωνή, Αμαζόνες και τη βασίλισσα της Νουβίας Κανδάκη. Κατεβαίνει με ... "βαθυσκάφος" στον βυθό του ωκεανού , συζητεί με τους Βραχμάνους γυμνοσοφιστές γιόγκι της Ινδίας και επισκέπτεται το Νησί των Μακάρων. Αναζητεί την πηγή με το αθάνατο νερό και χάνει τελικά τη αθανασία από ατυχία.



Ο Αλέξανδρος κατεβαίνει στον βυθό του ωκεανού. Από γαλλικό χειρόγραφο του 1445, το οποίο βρίσκεται σήμερα στο Βρετανικό Μουσείο.

Η θρησκεία του Αλεξάνδρου

Η αρμενική μετάφραση του 5ου αι. είναι η πιο κοντινή στο χαμένο αυθεντικό ελληνικό κείμενο του Ψευδοκαλλισθένη και παρουσιάζει τον Αλέξανδρο να ζει σε πολυθεϊστικό περιβάλλον. Σε πολλές μετέπειτα δυτικές διασκευές παρουσιάζεται ως πιστός χριστιανός. Στην ελληνική "Φυλλάδα του Μεγαλέξανδρου" του 18ου αι. υποτάσσεται στον Ιεχωβά , τον παντοκράτορα Σαβαώθ ,εισέρχεται ως Μεσσίας στην Ιερουσαλήμ και ελευθερώνει τους Ιουδαίους απ' τους ειδωλολάτρες ( ίσως ο εκδότης ή ο συγγραφέας της Φυλλάδας να ήταν Εβραίος της διασποράς ). Στις ισλαμικές παραλλαγές παρουσιάζεται σαν υποδειγματικός μουσουλμάνος που πραγματοποιεί το υποχρεωτικό προσκύνημα στη Μέκκα.

Οι ελληνικές παραλλαγές
Το "Μυθιστόρημα του Μεγαλέξανδρου" αποδιδόταν στον Καλλισθένη τον Ολύνθιο ( 360 - 328 π.Χ. ) , γιο μιας ανιψιάς του Αριστοτέλη. Ο Καλλισθένης ακολούθησε ως ιστορικός τον Αλέξανδρο στην εκστρατεία του. Στράφηκε όμως εναντίον του όταν υιοθέτησε περσικές συνήθειες και έτσι ο Αλέξανδρος τον φυλάκισε ως συνωμότη. Ο Καλλισθένης πέθανε στην φυλακή πριν ο Αλέξανδρος ξεκινήσει την εκστρατεία του κατά των Ινδιών. Παρ' όλα αυτά στον Καλλισθένη αποδόθηκε ψευδώς ή λανθασμένα η πρώτη και βασική μορφή του Μυθιστορήματος ( 2ος αι. μ.Χ. ) και όταν το λάθος έγινε αντιληπτό ο άγνωστος συγγραφέας ονομάστηκε Ψευδο - Καλλισθένης .

Η βάση του Μυθιστορήματος πιθανότατα ξεκίνησε απ' την πτολεμαϊκή Αίγυπτο. Στην Αλεξάνδρεια ήταν ταριχευμένο το σώμα του Αλεξάνδρου ( αργότερα εξαφανίστηκε ) και πολλοί Αιγύπτιοι τον λάτρευαν σαν θεό. Στο Βυζάντιο το Μυθιστόρημα είχε μεγάλη απήχηση , αλλά δυστυχώς έχουν διασωθεί ελάχιστα αντίτυπα. Οι Βυζαντινοί αυτοκράτορες προσπαθούσαν να ταυτισθούν με τον Μακεδόνα στρατηλάτη.


Ο Μέγας Αλέξανδρος ντυμένος σαν Βυζαντινός αυτοκράτορας. Από το μοναδικό πλούσια εικονογραφημένο χειρόγραφο του "Μυθιστορήματος" που έχει διασωθεί ακέραιο από τη βυζαντινή περίοδο και προέρχεται από την αυτοκρατορία της Τραπεζούντας και τη βασιλεία του Αλεξίου Γ΄Κομνηνού ( 1349 - 1390 ). Υπάρχουν σχόλια ( βλ. παρακάτω φωτο ) σε αραβική γραφή και προέρχονται από κάποιον Τούρκο , στην κατοχή του οποίου περιήλθε το χειρόγραφο . Βενετία , Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών.


Ο γάμος του Μ. Αλεξάνδρου με την κόρη του Δαρείου, Ρωξάνη.


Η αναγόρευσή του σε βασιλέα των Μακεδόνων.

To 1388 παρουσιάζεται σε ελληνικό χειρόγραφο μια έμμετρη διασκευή του Μυθιστορήματος , με τίτλο "Η Ρημάδα του Μεγαλέξανδρου'" , την οποία διέσωσε ο φιλέλληνας Γερμανός καθηγητής Βίλχελμ Βάγκνερ ( 1843 - 1880 ). Εκδόθηκε το 1881 στο Βερολίνο , μετά τον θάνατο του καθηγητή . Ο πρόλογος και οι σημειώσεις της έκδοσης είναι του Έλληνα λογοτέχνη Δημητρίου Βικέλα ( Trois poems grecs de Moyen Age ). Τα έμμετρα ποιήματα είναι τρία : Η Διήγησις του Αχιλλέως , Ο Βίος του Αλεξάνδρου ( το μεγαλύτερο απ' τα τρία - 6.120 στίχοι ) και το ειδύλλιο Κατά Λύβιστρον και Ροδάμνην .

Το 1529 τυπώθηκε στη Βενετία από τον Ζακυνθινό Δημήτριο Ζήνο μια άλλη έμμετρη παραλλαγή του Μυθιστορήματος με τίτλο "Γέννησις , κατορθώματα και θάνατος Αλεξάνδρου του Μακεδόνος, δια στίχου."


Από την "Ρημάδα του Μεγαλέξανδρου" , τυπωμένη στη Βενετία τον 16ο αι.

Από τον 17ο αι. γίνεται δημοφιλής στη τουρκοκρατούμενη Ελλάδα μια πεζή διασκευή του Μυθιστορήματος του Αλεξάνδρου , η "Φυλλάδα του Μεγαλέξανδρου' , η οποία τυπωνόταν σε φτηνό χαρτί στην Βενετία.

Όλα αυτά ενέπνευσαν το Θέατρο Σκιών της σύγχρονης Ελλάδας : Καραγκιόζης - Ο Μέγας Αλέξανδρος και το καταραμένο φίδι. Εδώ ο Μεγαλέξανδρος είναι χριστιανός , φέρει σταυρό στην άκρη του δόρατός του και σκοτώνει με τη βοήθεια του Καραγκιόζη τον τρομερό δράκοντα.

Άλλος πασίγνωστος θρύλος που προέρχεται και αυτός έμμεσα απ' το Μυθιστόρημα είναι αυτός της Γοργόνας , αδελφής του Μεγαλέξανδρου. Ο Μεγαλέξανδρος αναζητούσε το Αθάνατο Νερό . Αλλά η ετεροθαλής αδελφή του Θεσσαλονίκη ( 352 - 295 π.Χ. ) του στέρησε άθελά της την αθανασία. Έτσι καταδικάστηκε να ζει στις θάλασσες , μισή ψάρι και μισή γυναίκα , ρωτώντας τους ναυτικούς αν ο αδελφός της ζει ακόμη. Σε περίπτωση αρνητικής απάντησης τους παρασέρνει στον υγρό τάφο.

Στιγμιότυπο οθόνης 2020-10-15 123239.png

Στιγμιότυπο οθόνης 2020-10-15 123303.png

Ο Κύρος, ο Πώρος, ο Δαρείος και ο Μέγας Αλέξανδρος. Αγιογραφία του 1740. Ναός Αγίου Αχιλλείου στον Πεντάλοφο Κοζάνης.
συνεχίζεται

[Τλαξκαλτέκος]

συνέχεια

Η δυτική παράδοση

Κατά τον ύστερο Μεσαίωνα ο Αλέξανδρος συγκαταλεγόταν στους 9 μεγάλους ήρωες που ενσάρκωναν τα ιπποτικά ιδεώδη : Έκτορας , Αλέξανδρος , Ιούλιος Καίσαρας , Ιησούς του Ναυή , Δαβίδ , Ιούδας Μακκαβαίος , Αρθούρος , Καρλομάγνος και Γοδεφρίγος ντε Μπουγιόν.

Η πρώτη παραλλαγή του Μυθιστορήματος στα γερμανικά ( έμμετρο , 7000 + στίχοι ) γράφτηκε το 1130 απ' τον Γερμανό ιερέα Λάμπρεχτ , ο οποίος βασίστηκε στη λατινική μετάφραση του Μυθιστορήματος από τον Ιούλιο Βαλέριο. Εισήγαγε όμως και χριστιανικά διδάγματα , όπως τη ματαιότητα της επίγειας δόξας και εξουσίας.

Στα γαλλικά ( έμμετρο , 16.000 στίχοι ) το Μυθιστόρημα γράφτηκε τον 12ο αι. απ' τον Νορμανδό ποιητή Αλέξανδρο του Μπερνέι. Γράφτηκε σε δωδεκασύλλαβο στίχο ( "αλεξανδρινός" , εξαιτίας αυτού του ποιητή που τον πρωτοχρησιμοποίησε ). Βασίστηκε σε μια λατινική μετάφραση του Μυθιστορήματος του Ψευδοκαλλισθένη από τον αρχιεπίσκοπο της Νάπολης Λέοντα του 10ου αι.

Στα αγγλικά οι παραλλαγές εμφανίστηκαν επίσης τον 12ο αι. . Ο Τσόσερ λέει στους "Θρύλους του Καντέρμπουρι" ( στην "Ιστορία του Καλόγερου" ) πως δεν υπήρχε άνθρωπος με έστω και ελάχιστη γνώση που να μην έχει ακούσει για τα κατορθώματα του Αλεξάνδρου.

Στη σλαβική γλώσσα έγιναν μεταφράσεις τον 14ο και 15ο αι. και έχουν σωθεί παραπάνω από 250 χειρόγραφα !

Οι πιο δημοφιλείς παραλλαγές του Μυθιστορήματος δημιουργήθηκαν στη Δύση μετά τις Σταυροφορίες και αναμείγνυαν τις υπερβολές για τέρατα και φυσικά φαινόμενα του Πλινίου του Πρεσβύτερου , του Κλαύδιου Αιλιανού και τα ταξίδια του Μάρκο Πόλο. Έτσι στο γαλλικό "Ιστορία του Μεγάλου Αλεξάνδρου" ( 1460 ) ο Βουκεφάλας είναι μονόκερως και ο στρατός του Αλεξάνδρου αντιμετωπίζει κερασφόρους τριχωτούς γίγαντες.


Ο Αλέξανδρος πετάει στον ουρανό με κλουβί που βαστάνε γρύπες , δηλαδή πλάσματα με σώμα λιονταριού και κεφάλι και φτερά αετου. Γαλλικό μυθιστόρημα του 15ου αι. "Η αληθινή ιστορία του καλού βασιλιά Αλεξάνδρου".


Ο Αλέξανδρος συναντάει τους ακέφαλους Βλέμμυες. Γαλλική παραλλαγή του Μυθιστορήματος, Βρετανικό Μουσείο.

Η ανατολική παράδοση
Το Κοράνι αναφέρει τον Μεγαλέξανδρο ως Δουλ Καρνέιν ( Δικέρατο ), γιατί έτσι ήταν γνωστός σε Σύριους και Άραβες , πιθανώς επειδή απεικονιζόταν με τα κέρατα του αιγυπτιακού θεού - κριού Άμμωνα στα νομίσματα του βασιλιά της Θράκης Λυσίμαχου.

KINGS of THRACE. Lysimachos. 305-281 BC. AR Tetradrachm (16.97 g, 1h). Lampsakos mint. Struck circa 297-281 BC. Diademed head of the deified Alexander right, with horn of Ammon / Athena Nikephoros seated left, spear behind; ΔΞ monogram to inner left, crescent in exergue.

Στα νομίσματα του βασιλιά της Αιγύπτου Πτολεμαίου του Σωτήρος ο Αλέξανδρος απεικονίζεται με δορά ελέφαντα στο κεφάλι , από την οποία οι χαυλιόδοντες προεξέχουν όμοιοι με κέρατα. Τα αργυρά αυτά νομίσματα κυκλοφορούσαν επί αιώνες στην Ασία και στην Αφρική , προσφέροντας έτσι μια φανταστική απεικόνιση του Αλεξάνδρου στους Άραβες και στον Μωάμεθ. Ο Δίκερως λοιπόν εμφανίζεται στο Κοράνι ως πιστός μουσουλμάνος ηγεμόνας που έκλεισε ένα ορεινό πέρασμα στα βουνά του Καυκάσου για να σταματήσει τις επιδρομές του Γωγ και του Μαγώγ.

O Γωγ και ο Μαγώγ αναφέρονται στο προφητικό βιβλίο του Ιεζεκιήλ ( Κεφ. 38 και 39 ) της Παλιάς Διαθήκης και στην Αποκάλυψη της Καινής Διαθήκης ( Κεφάλαιο 20 ). Σημαίνουν ίσως ο Γωγ , ο ηγεμόνας της χώρας Μαγώγ και συμβολίζουν κάποιον λαό του Βορρά ( Σκύθες ή άλλοι στεπαίοι λαοί ) ή του Νότου ( Αιθίοπες ή Νούβιοι ) ή τέρατα . Κατ' άλλη άποψη η ονομασία είναι συμβολική , προέρχεται από το σουμεριακό Gug που σημαίνει σκοτάδι και στην Αποκάλυψη σημαίνει τους αντίθεους ανθρώπους.

Στη μεσαιωνική Περσία ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν γνωστός ως Ισκάνταρ μέσα από το "Σαχάμα" ( "Βιβλίο των Βασιλέων" ) ένα τεράστιο έμμετρο έπος 120.000 στίχων του 10ου αι. , γραμμένο στα περσικά από τον Χακίμ Τουσί ή Φερντουσί ( Παραδείσιο ) . Το έπος αυτό έγινε για τους Πέρσες ότι η Ιλιάδα για τους Έλληνες. Στο τμήμα που αφορά τον Αλέξανδρο ο Φερντουσί βασίστηκε στον Ψευδο-Καλλισθένη, παραποιώντας το όμως για να ταιριάζει με τον περσικό πατριωτισμό. Ο Ισκάνταρ είναι γιος του Ντάραμπ ( = Δαρείος ο Πρσβύτερος ) και της Ναχίμπ ( = Αφροδίτης ), κόρης του βασιλιά των Ρωμιών Φαλαϊκούς ( = Φιλιππος ). Ο Ντάραμπ στέλνει τη Ναχίμπ πίσω στον Φαλαϊκούς όσο ακόμη αυτή ήταν έγκυος , επειδή η ανάσα της ήταν δύσοσμη , και στη συνέχεια νυμφεύθηκε μια Περσίδα πριγκίπισσα , αποκτώντας μαζί της έναν δεύτερο γιο , τον Ντάρα ( = Δαρείο ). Έτσι ο Αλέξανδρος και ο Δαρείος ήταν ετεροθαλείς αδελφοί . Στην ιστορία του Φερντουσί ο Φίλιππος ( Φαλαϊκούς ) είναι χριστιανός και έχει πρωτεύουσα το Αμόριο της Μικράς Ασίας . Δηλαδή ο Φερντουσί συγχέει τον Πόλεμο του Αλεξάνδρου με τους Πέρσες Αχαιμενίδες με τους Βυζαντινοπερσικούς Πολέμους του 7ου αι. επί δυναστείας Σασσανιδών.

Ζωροαστρικό κείμενο του 9ου – 10ου αι. αναφέρει στον Μέγα Αλέξανδρο ως “Ρωμαίο” για τους ίδιους λόγους .

Alexander the Great was called "the Roman" in Zoroastrian tradition because he came from Greek provinces which later were a part of the Byzantine Empire .

instigated the accursed Alexander, the Rûman
https://en.wikipedia.org/wiki/Book_of_A ... cite_ref-8

Το 1200 ο Πέρσης ποιητής Νιζαμί γράφει το "Ισκάνταρ Ναμέχ" ( "Βιβλίο του Μεγάλου Αλεξάνδρου" ), έμμετρο έπος 10.500 διστίχων. Βασίζεται στον Ψευδοκαλλισθένη και στην περσική και ισλαμική παράδοση. Ο Αλέξανδρος είναι πιστός μουσουλμάνος , κατακτά την Κίνα , την Ρωσία και όλο τον κόσμο , αναζητεί την γνώση και τη σοφία , συζητά με τους 7 σοφούς - όχι τους γνωστούς κλασικούς - της αρχαίας Ελλάδας ( Αριστάλις/Αριστοτέλη , Εφλατούν/Πλάτωνα , Ιντρίς/Ερμή Τρισμέγιστο , Μπελινάς/Απολλώνιο Τυανέα κ.α. ) και μεταφέρει την λατρεία του ενός Θεού στα πέρατα του κόσμου.

Με τις μογγολικές κατακτήσεις ( 13ος αι. ) ο Αλέξανδρος εμφανίζεται με μογγολοειδή χαρακτηριστικά , αφού οι Μογγόλοι που τον γνώρισαν ήθελαν να τον παρουσιάσουν σαν δικό τους ηγεμόνα. Οι παραλλαγές του Μυθιστορήματος έφτασαν ως τη Μαλαισία και την Ινδονησία , όπου ο Αλέξανδρος είναι γνωστός ως Ισκάνταρ Ζουλκαρνάιν ( Αλέξανδρος ο Δίκερως ). Ως τον 18ο αι. οι τοπικοί ηγεμόνες ισχυρίζονταν ότι κατάγονταν απευθείας από αυτόν !

Ας κλείσουμε όπως κλείνει και ο Ψευδοκαλλισθένης :

Τοιούτος είναι ο θάνατος. Δεν κάμνει καμία διαφοράν από Βασιλέα εις υπήκοον , από πλούσιον εις πτωχόν , από νέον εις γέροντα, αλλά όλους όμοια τους έχει και κανένα δεν εντρέπεται , ούτε φοβάται.



Ζωοκέφαλοι δαίμονες και εργάτες κτίζουν κατόπιν εντολής του Δουλ Καρνέιν ( Μεγάλου Αλεξάνδρου ) το τείχος της προστασίας από τους Γωγ και Μαγώγ στον Καύκασο , όπως αναφέρεται στο Κοράνι. Περσικό χειρόγραφο 16ου αι.


Ο Αλέξανδρος πλάι στον ετοιμοθάνατο Δαρείο. Περσικό χειρόγραφο της πόλης Σιράζ τον 16ο αι. Μουσείο Αυστραλίας.


Ο Αλέξανδρος και οι 7 αρχαίοι Έλληνες σοφοί. Έπος Ναμέχ του Νιζάμι, Περσία , 16ος αι.