Βενεζουέλα, Γροιλανδία, Ιράν: Τι σημαίνει το overdose γεωπολιτικής για την ευρωπαϊκή οικονομίαΜε μια «υπερβολική δόση» γεωπολιτικών εξελίξεων ξεκίνησε το 2026, διαπιστώνει ο επικεφαλής οικονομολόγος της Berenberg Bank, Holger Schmieding, έπειτα από τις τελευταίες εξελίξεις σε Βενεζουέλα, Γροιλανδία και Ιράν.
Οι γεωπολιτικές αλλαγές μπορεί να έχουν τεράστια σημασία, τονίζει ο αναλυτής και εξηγεί: Η αμερικανική επέμβαση στη Βενεζουέλα μπορεί να επισπεύσει την πτώση του καθεστώτος στην Κούβα, το οποίο εξαρτάται από το πετρέλαιο της Βενεζουέλας. Επίσης, ο τρόπος με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί το ζήτημα της Γροιλανδίας μπορεί είτε να ενδυναμώσει ή να διχάσει το ΝΑΤΟ. Και μια επανάσταση στο Ιράν μπορεί να μεταμορφώσει κομμάτια της Μέσης Ανατολής.
Επιχειρώντας να εκτιμήσει τον οικονομικό αντίκτυπο, ο Schmieding σημειώνει ότι οι επιπτώσεις των γεωπολιτικών εξελίξεων στις οικονομικές επιδόσεις της Ευρώπης σε βάρος ενός ή δύο χρόνων μπορεί να είναι είτε τεράστιες ή ήπιες. Και φέρνει σαν παράδειγμα την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, η οποία πυροδότησε μια μεγάλη διαταραχή των προμηθειών ενέργειας και τροφίμων στην Ευρώπη και τον κόσμο, με αποτέλεσμα η Ευρώπη να χρειαστεί τρία χρόνια για να προσαρμοστεί στο σοκ. Αντίθετα, οι περσινές επιθέσεις του Ισραήλ και των ΗΠΑ στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν δεν επηρέασαν τις αγορές ιδιαίτερα και δεν άλλαξαν τις οικονομικές προοπτικές.
Συνεπώς, όπως εξηγεί ο οικονομολόγος της Berenberg, ο οικονομικός αντίκτυπος των γεωπολιτικών γεγονότων συνήθως εξαρτάται από το εάν αλλάζουν οι συνθήκες πρόσβασης σε φυσικούς πόρους.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι επιπτώσεις από την Βενεζουέλα και το Ιράν στην παγκόσμια και την ευρωπαϊκή οικονομία φέτος αναμένεται να είναι πολύ περιορισμένες.
Και στις δύο περιπτώσεις, οι πιθανές πολιτικές αλλαγές μπορεί να αυξήσουν την προσφορά πετρελαίου μακροπρόθεσμα, παρά τον κίνδυνο βραχυπρόθεσμης διαταραχής στην παραγωγή.
Συνεπώς, ο Schmieding δεν βλέπει λόγο να κάνει αλλαγές στις οικονομικές και χρηματοοικονομικές προβλέψεις του, λόγω των γεγονότων σε αυτές τις δύο χώρες.
Τόσο το Ιράν όσο και η Βενεζουέλα αντιμετωπίζουν τις συνέπειες δεκαετιών κακοδιαχείρισης, με το μερίδιο του Ιράν στο παγκόσμιο ΑΕΠ να έχει καταρρεύσει από το 2,6% το 1990 στο 0,8% το 2010 και μόλις στο 0,4% το 2024. Σήμερα, η Berenberg υπολογίζει ότι είναι χαμηλότερο του 0,3%. Αν και είναι παρακινδυνευμένο να πει κανείς πώς θα εξελιχθούν οι μαζικές διαδηλώσεις στη χώρα, εντούτοις τα εντεινόμενα οικονομικά προβλήματα και οι συχνές αντιδράσεις δείχνουν ότι κάποιου είδους αλλαγή καθεστώτος είναι πιθανή μέσα στα επόμενα χρόνια. Εάν αυτό συμβεί, θα υπάρξει μια βραχυπρόθεσμη διατάραξη της προσφοράς πετρελαίου, αλλά τελικά οι παγκόσμιες προμήθειες θα αυξηθούν.
Η Γροιλανδία
Στην περίπτωση της Γροιλανδίας, η Berenberg εκτιμά ότι η απόκτηση του ελέγχου της από τις ΗΠΑ με τη χρήση στρατιωτικής δύναμης, κάτι που θα μπορούσε να διασπάσει τη συμμαχία του ΝΑΤΟ, είναι πολύ απίθανη. Αντ΄ αυτού, τα συμφέροντα της Γροιλανδίας, των ΗΠΑ, της Δανίας, της Ευρώπης και του Καναδά ευθυγραμμίζονται σε πολλά μέτωπα.
Καθώς οι πάγοι στους πόλους λιώνουν, η ενίσχυση της άμυνας και του ελέγχου των αρκτικών θαλάσσιων διαδρομών απέναντι στη Ρωσία και τη Κίνα έχει νόημα για ολόκληρο το ΝΑΤΟ.
Και η πρόσφατη εμπειρία με την Κίνα και τη Ρωσία έχει δείξει ότι ΗΠΑ και Ευρώπη θα πρέπει να αναπτύξουν νέες πηγές κρίσιμων πρώτων υλών.
Επομένως, μια επίλυση των σημερινών εντάσεων που να σέβεται το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης της Γροιλανδίας, να ενισχύει τις άμυνες του ΝΑΤΟ και να βελτιώνει την πρόσβαση στους πόρους, δεν θα είναι πολύ δύσκολο να συμφωνηθεί, καταλήγει ο Schmieding.
https://www.moneyreview.gr/business-and ... oikonomia/