Ταξικοί αγώνες στο Βυζάντιουμ (Αν. Ρωμ. Αυτ.)

[Λαχουρένιος]

:noway1:

Κατά τον Συνέσιο τον Κυρηναίο ο αυτοκράτορας πρέπει να είναι λειτουργός της πολιτείας : Καί σύ βασιλεύ της επαναγωγής των αγαθών άρξαιο, και αποδοίης ημίν λειτουργόν της πολιτείας τον βασιλεά .


Ο επίσκοπος Δορυλαίου Ευσέβιος λέει πως ο αυτοράτωρ πρέπει απάντων των υπηκόων προνοείν και χείρα ορέγειν άπασι τοις αδικουμένοις .

Ο Αμμιανός Μαρκελλίνος : Σκοπός της δίκαιης εξουσίας είναι η οφέλεια και η σωτηρία των υπηκόων .

Ο βασιλιάς πρέπει να υπακούει στους νόμους για να μπορεί να διδάξει τον σεβασμό σε αυτούς. Λέει ο Αγαπητός Διάκονος : ίνα τους ανθρώπους διδάξης την του δικαίου φυλακήν… υπό των αυτού βασιλευόμενος νόμων και των υπό σε βασιλεύων εννόμως .


Ο Ιουστινιανός λέει επαναλαμβάνοντας το νόμο των Βαλεντινιανού και Θεοδοσίου Β΄ : Αληθινά, ανώτερο από την εξουσία, είναι να υπόκεινται οι ηγεμόνες στους νόμους.

Ο Πρίσκος : Κείσθαι δέ τους νόμους κατά πάντων, ώστε αυτοίς και βασιλέα πείθεσθαι.

Ο Ιωάννης ο Λυδός : Χαρακτηριστικό του αυτοκράτορα είναι να μην παρασαλεύει τους νόμους αλλά να προσαρμόζει την εξουσία του στους όρους της σωστής βασιλείας, μη πράττοντας από δική του αυθεντία, τίποτα που να βρίσκεται έξω των νόμων .

Ο Θεόδωρος Νικαίας γράφει : βασιλεύς… αλλ’ έννομος, και ει μη νόμοις υπείκων, αλλά κατά νόμους πολιτευόμενος .

Ο Κωνσταντίνος Μονομάχος επαναλαμβάνει τα λόγια του Συνεσίου : διαφέρειν γάρ τύραννον εν τούτω και βασιλέα, ότι ο μέν νόμον έχει τον τρόπον, βασιλεύς δέ το έμπαλιν τρόπον έχει τον νόμον, επιστασίαν μέν έννομον τήν αρχήν επιστάμενος, της δ’αρχής σοφόν κυβερνήτην τόν νόμον ασπασίως παραλαμβάνων .

( Καραγιαννόπουλος, Το Βυζαντινό κράτος )

Ενταξει, αλλα αυτα ειναι θεωριες. Εγω λεω τι γινοταν στην πραξη. Μου θυμισες τωρα τους ΚΚΕδες που φερνουν τα συνταγματα της ΕΣΣΔ ως αποδειξη οτι ειχε δημοκρατικο πολιτευμα...

[Τλαξκαλτέκος]

Ενταξει, αλλα αυτα ειναι θεωριες. Εγω λεω τι γινοταν στην πραξη. Μου θυμισες τωρα τους ΚΚΕδες που φερνουν τα συνταγματα της ΕΣΣΔ ως αποδειξη οτι ειχε δημοκρατικο πολιτευμα...

Και στην πράξη ο αυτοκράτορας δεν μπορούσε να κάνει ότι γουστάρει. Όπως δεν μπορεί σήμερα ο πρωθυπουργός.

[mister spooky]

Καλά εννοείται πως η κοσμική εξουσία ήταν υποταγμένη στη σφαίρα της θεολογίας. Ο σφαγέας Θεοδόσιος υποτάχθηκε στον επισκοπο μιλανου (μεδιολάνων) και μπορούμε να θέσουμε εκείνη την στιγμή ως τομή για την κοινωνική εξέλιξη

[Λαχουρένιος]

Και στην πράξη ο αυτοκράτορας δεν μπορούσε να κάνει ότι γουστάρει. Όπως δεν μπορεί σήμερα ο πρωθυπουργός.

Τελειως διαφορετικο το πολιτευμα σημερα. Να δεχθω οτι ο αυτοκρατορας ειχε καποιους ελαχιστους περιορισμους, σιγουρα ομως δεν συγκρινονται με τις σημερινες συνταγματικες δημοκρατιες. Ουτε ειχε σχεση η μονολιθικοτητα του Βυζαντιου με την ποικιλοτητα δυναμεων και πολιτευματων στον αρχαιο ελλαδικο χωρο.

[Τλαξκαλτέκος]

Καλά εννοείται πως η κοσμική εξουσία ήταν υποταγμένη στη σφαίρα της θεολογίας. Ο σφαγέας Θεοδόσιος υποτάχθηκε στον επισκοπο μιλανου (μεδιολάνων) και μπορούμε να θέσουμε εκείνη την στιγμή ως τομή για την κοινωνική εξέλιξη

Δεν ισχύει. Άλλες φορές επικρατούσε ο κλήρος , άλλες ο αυτοκράτωρ και άλλες υπήρχε συνεργασία. Οι αυτοκράτορες άλλαζαν τους πατριάρχες σαν τα πουκάμισα. Μέχρι και πολύ ευσεβείς αυτοκράτορες σαν το Νικηφόρο Φωκά που χρηματοδότησε την δημιουργία του Αγίοι Όρους , παρενέβαιναν στα εκκλησιαστικά ζητήματα.

Μετά την δολοφονία του Νικηφόρου Φωκά , ο πατριάρχης Πολύευκτος αρνήθηκε στον δολοφόνο Τσιμισκή να μπεί στην Αγία Σοφία, αν δεν έδειχνε πρώτα μετάνοια και αν δεν σούτερνε τους συνεργάτες του και την άπιστη αυτοκράτειρα. Πάνω απ’όλα όμως αν δεν ανακαλούσε τους νόμους του Νικηφόρου με τους οποίους μπορούσε να επεμβαίνει στα εσωτερικά της Εκκλησίας. Γράφει ο Λέων ο Διάκονος πως ο δολοφονημένος Νικηφόρος είτε επειδή ήθελε να διορθώσει σύμφωνα με τη δική του αντίληψη τη συμπεριφορά προς τα θεία ορισμένων ιερωμένων, είτε επειδή ήθελε να ελέγχει και τις εκκλησιαστικές υποθέσεις, πράγμα βέβαια αθέμιτο, εξανάγκασε τους ιεράρχες να συντάξουν τόμο , σύμφωνα με τον οποίο καμιά από τις εκκλησιαστικές υποθέσεις δεν θα προχωρούσε χωρίς τη δική του συναίνεση.

Θεωρητικά υπήρχε από τότε διαχωρισμός κοσμικής και εκκλησιαστικής εξουσίας . Ο όσιος Κορδούης προς τον Κωνστάντιο : Μην αναμιγνύεσαι στις εκκλησιαστικές υποθέσεις. Μην μας στέλνεις διατάγματα γι’αυτές , γιατί μάλλον εσύ πρέπει να μαθαίνεις από εμάς κάθε σχετικό μ’αυτές. Ο Θεός έδωσε σε εσένα τη βασιλεία. Τα της εκκλησίας τα εμπιστεύθηκε σε εμάς. Πρόσεξε λοιπόν μήπως θέλοντας να αναλάβεις και τα εκκλησιαστικά πράγματα, γίνεις υπεύθυνος μεγάλου εγκλήματος. Όπως λοιπόν δεν μας επιτρέπεται να ασκούμε κοσμική εξουσία, έτσι και εσύ βασιλιά δεν έχεις δικαίωμα να επεμβαίνεις στις εκκλησιαστικές υποθέσεις.

Επίσης η σύγκλητος έπαιζε σημαντικό ρόλο. Ο επίσκοπος Θεόδωρος ρωτάει τον αυτοκράτορα Θεόφιλο : Για ποιον λοιπόν βασιλεύεις ; Ο Θεόφιλος σεβόμενος την σύγκλητο απάντησε ένεκα αληθείας και πραότητος και δικαιοσύνης . Και του ανταπαντά ο Θεόδωρος : Και πια δικαιοσύνη υπάρχει σε εσένα, όταν ενυπόγραφα έδωσες τον λόγο σου και δεν τον τήρησες ;

Από εκεί και πέρα υπήρχαν ανάλογα με την εποχή και άλλοι πόλοι εξουσίας. Ο στρατός, οι επαρχιακοί γαιοκτήμονες , οι δήμοι κ.λπ.

[Τλαξκαλτέκος]

Και στην πράξη ο αυτοκράτορας δεν μπορούσε να κάνει ότι γουστάρει. Όπως δεν μπορεί σήμερα ο πρωθυπουργός.

Τελειως διαφορετικο το πολιτευμα σημερα. Να δεχθω οτι ο αυτοκρατορας ειχε καποιους ελαχιστους περιορισμους, σιγουρα ομως δεν συγκρινονται με τις σημερινες συνταγματικες δημοκρατιες. Ουτε ειχε σχεση η μονολιθικοτητα του Βυζαντιου με την ποικιλοτητα δυναμεων και πολιτευματων στον αρχαιο ελλαδικο χωρο.

Στην αρχαία εποχή υπήρχαν πολλά πολιτεύματα. Άλλα πιο συγκεντρωτικά και άλλα λιγότερο συγκεντρωτικά από αυτά του Βυζαντίου. Ας πούμε στο Βυζάντιο ο αυτοκράτορας είχε περισσότερους περιορισμούς από έναν βασιλιά της πτολεμαϊκής και σελευκιδικής περιόδου ή από έναν βασιλιά των Ηπειρωτών.

[Λαχουρένιος]

Στην αρχαία εποχή υπήρχαν πολλά πολιτεύματα. Άλλα πιο συγκεντρωτικά και άλλα λιγότερο συγκεντρωτικά από αυτά του Βυζαντίου. Ας πούμε στο Βυζάντιο ο αυτοκράτορας είχε περισσότερους περιορισμούς από έναν βασιλιά της πτολεμαϊκής και σελευκιδικής περιόδου ή από έναν βασιλιά των Ηπειρωτών.

To ξερω, αυτο λεω, και αυτη η ποικιλοτητα ειναι που κανει, για εμενα τουλαχιστον, την αρχ. Ελλαδα πιο ενδιαφερουσα.

[Τλαξκαλτέκος]

Στην αρχαία εποχή υπήρχαν πολλά πολιτεύματα. Άλλα πιο συγκεντρωτικά και άλλα λιγότερο συγκεντρωτικά από αυτά του Βυζαντίου. Ας πούμε στο Βυζάντιο ο αυτοκράτορας είχε περισσότερους περιορισμούς από έναν βασιλιά της πτολεμαϊκής και σελευκιδικής περιόδου ή από έναν βασιλιά των Ηπειρωτών.

To ξερω, αυτο λεω, και αυτη η ποικιλοτητα ειναι που κανει, για εμενα τουλαχιστον, την αρχ. Ελλαδα πιο ενδιαφερουσα.

Γούστα είναι αυτά. Εγώ είμαι βυζαντινολάγνος !

[Τλαξκαλτέκος]

Επανάσταση των Ζηλωτών στην Θεσσαλονίκη

Οι σύγχρονοί της συγγραφείς ( Γρηγοράς , Καντακουζηνός, Κυδώνης , Παλαμάς κ.α. ) είχαν από ουδέτερη στάση ως αρνητική . Φυσικό ήταν αφού οι περισσότεροι από αυτούς ήταν αριστοκράτες και έβλεπαν το κίνημα ως αφύσικη αταξία.
Ξεκίνησε στην Θεσσαλονίκη , γύρω στο 1342 , εποχή εμφυλίου μεταξύ των Ιωάννη Καντακουζηνού και Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγου. Οι Ζηλωτές υποστήριξαν τον Παλαιολόγο και όχι τον Καντακουζηνό , αφού θεωρούσαν πως ο τελευταίος ήταν υποστηρικτής των μεγαλογαιοκτημόνων. Επειδή ο Καντακουζηνός υποστήριζε και τους Ησυχαστές ( Γρηγόριος Παλαμάς κ.λπ. ) , οι Ζηλωτές στράφηκαν και εναντίον των τελευταίων.
Ο Καντακουζηνός είχε συμμάχους Τουρκομάνους της Μικρασίας και τους Οθωμανούς. Μάλιστα ο Καντακουζηνός έδωσε για γάμο στον σουλτάνο των Οθωμανών Ορχάν την δευτερότοκη 6χρονη κόρη του Θεοδώρα. ( Ο γάμος δεν ήταν κανονικός , η Θεοδώρα δεν μπήκε στο χαρέμι , διατήρησε την χριστιανική πίστη της , ανακούφισε με φιλανθρωπίες τους χριστιανούς αιχμαλώτους των Οθωμανών και μετά τον θάνατο του Ορχάν γύρισε στην Πόλη. )
Οι Ζηλωτές δεν πρέπει να νομίζουμε πως ήταν κάποιο λαϊκό κίνημα , όπως θέλησαν να πιστεύουν παλαιότεροι ιστοριογράφοι. Εξάλλου οι αρχηγοί τους ( Μιχαήλ και Ανδρέας ) ανήκαν στην οικογένεια των Παλαιολόγων , αν όχι την γνωστή αυτοκρατορική, ίσως κάποια άλλη δυνατή. Συνεργάστηκαν με τους υποστηρικτές του Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγου κατά του Καντακουζηνού. Αρχικός πυρήνας των Ζηλωτών ήταν οι παραθαλάσσιοι κάτοικοι της πόλης , οι ναυτικοί , οι άνθρωποι του λιμανιού και ο αντι-ησυχατικός κλήρος. Έπειτα προστέθηκαν στρατιωτικοί. Την μεγάλη ώθηση όμως στο κίνημα έδωσαν οι έμποροι της πόλης που είχαν δεχτεί την επίδραση των αυτόνομων και αυτοδιοικούμενων ιταλικών ναυτικών και εμπορικών πόλεων.
Το κίνημα των Ζηλωτών στην Θεσσαλονίκη έληξε το 1350.



Πηγή : Ιστορία των Ελλήνων , ΔΟΜΗ, τόμος 7

[Τλαξκαλτέκος]

Μαθαίναμε πως οι Βένετοι αντιπροσώπευαν τις ανώτερες τάξεις , ενώ οι Πράσινοι τις λαϊκές τάξεις. [ Θα συνέβαλε και η εποχή της ΠΑΣΟΚάρας σε αυτό. ] Οι Βένετοι ήταν ορθόδοξοι , ενώ οι Πράσινοι επιτρέπουν να διεισδύουν ανάμεσά τους μονοφυσίτες και άλλοι αιρετικοί. Αυτό το τελευταίο θα έπρεπε να μας βάλει σε υποψίες. Συνήθως το πλήθος είναι συντηρητικό και πιστό στις παραδόσεις ( βλ. και αργότερα ανθενωτικούς που αποτελούσαν την πλειοψηφία ) , ενώ οι ευπορότεροι είναι νεωτεριστές. Άρα το αντίστροφο ισχύει. Οι Βένετοι αντιπροσώπευαν τις λαϊκές τάξεις και οι Πράσινοι τους ευγενείς.

Το παραπάνω υποστηρίζεται σε κάποια σημεία της εργασίας "Οι Βένετοι στασιώτες της εποχής του Ιουστινιανού" της πανεπιστημιακού Διονυσίας Μισίου. Μπορείτε να την διαβάσετε ολόκληρη εδώ : https://qdoc.tips/-quot-quot--3-pdf-free.html

Θα βάλω μερικά κομμάτια .

Το κούρεμα ( "ουννικό" )που αναφέρεται μοιάζει με το κούρεμα των πολεμιστών της Βαλκανικής ( "αλβανικό" ) με τους ξυρισμένους κροτάφους . Γράφει ο Προκόπιος :

Καὶ πρῶτα μὲν τοῖς στασιώταις τὰ ἐς τὴν κόμην ἐς νεώτερόν τινα μετεβέβλητο τρόπον. ἀπεκείροντο γὰρ αὐτὴν οὐδὲν ὁμοίως τοῖς ἄλλοις Ῥωμαίοις. [9] τοῦ μὲν γὰρ μύστακος καὶ τοῦ γενείου οὐδαμῆ ἥπτοντο, ἀλλ̓ αὐτοῖς κατακομᾶν ἐπὶ πλεῖστον ὥσπερ οἱ Πέρσαι ἐς ἀεὶ ἤθελον. [10] τῶν δὲ ἐν τῇ κεφαλῇ τριχῶν τὰ ἔμπροσθεν ἄχρι ἐς τοὺς κροτάφους ἀποτεμόμενοι τὰ ὄπισθεν ἀποκρέμασθαι σφίσιν ἐπὶ μακρότατον λόγῳ οὐδενὶ εἴων, [p. 45] ὥσπερ οἱ Μασσαγέται. διὸ δὴ καὶ Οὐννικὸν τὸ τοιοῦτον εἶδος ἐκάλουν.

http://www.perseus.tufts.edu/hopper/tex ... hapter%3D7


____________


____________________

__________

_________

________________

_____________