tanipteros έγραψε:Pavlos-Παυλος έγραψε:
Η Γη της Χανααν είχε για κεντρικό Θεό της τον Βάαλ, το θεό της βροχής.
Κι αυτό γιατί η περιοχή και οι καλλιέργειες της εξαρτωνται από τις βροχές και γενικά τον καλό καιρό.
Μην ξεχνάμε πως η Οικονομία της εποχής ηταν καθαρά Αγροτική Οικονομία.
Στο Πάνθεο όμως της περιοχής, είχαμε και την Ασερά, που ηταν η θεα της Γονιμότητας,
και γενικά ήταν συνδεμένη με το θηλυκο στοιχείο, (μητροτητα).
Πολύ σημαντικό γεγονός, ηταν πως συμβολιζόταν με Δεντρο ή Στύλο.
Αυτό πέρασε στον Ιουδαισμό, μέσω της Καμπαλά, και σχετιζει της Ασερά με την Σεχινά,
το θηλυκό κομματι της καμπαλιστικής δημιουργίας του κόσμου,
και πιο συγκεκριμένα τη δέκατη σεφιρά που είναι το Μαλκούτ.
Στο Δεντρο της Ζωής στον καμπαλιστικό μυστικισμό, η Ασερά-Σεχινά-Μαλκούτ,
συμβολίζει τη σύνδεση Ουρανού και Γης, και το θηλυκο που δεχεται κι εκφραζει την παρουσία του Θεού στη Γη.
Κάτι σαν Γεφυρα, σαν Ποντιφηκας.
Η απάντηση που παραθέτεις περιέχει ορισμένα σωστά στοιχεία, αλλά και αρκετές υπεραπλουστεύσεις και αναχρονισμούς, ιδιαίτερα στο σημείο που συνδέει την αρχαία χαναναϊκή θρησκεία με την Καμπαλά. Αξίζει να το δούμε αναλυτικά.
Καταρχάς, η άποψη ότι ο κεντρικός θεός της Χαναάν ήταν ο Βάαλ δεν είναι ακριβής. Στη χαναναϊκή θρησκεία, ο ύψιστος θεός ήταν ο Ελ (El), ο οποίος θεωρούνταν πατέρας των θεών και αρχηγός του πάνθεου. Ο Βάαλ ήταν εξαιρετικά σημαντικός και ιδιαίτερα δημοφιλής, κυρίως λόγω του ρόλου του ως θεού της καταιγίδας και της βροχής, που ήταν κρίσιμη για μια αγροτική κοινωνία. Ωστόσο, δεν ήταν ο ανώτατος θεός αλλά περισσότερο ο δυναμικός, ενεργός θεός της φύσης και της γονιμότητας.
Όσον αφορά την Ασερά, είναι σωστό ότι πρόκειται για θεά της γονιμότητας και της μητρότητας. Στη χαναναϊκή θρησκεία θεωρείται σύζυγος του Ελ και μητέρα των θεών. Επίσης, είναι ορθό ότι συνδεόταν με σύμβολα όπως το δέντρο ή ο ιερός στύλος (asherah pole), και αυτό επιβεβαιώνεται τόσο από αρχαιολογικά ευρήματα όσο και από βιβλικά χωρία που αναφέρουν την καταστροφή αυτών των συμβόλων.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν γίνεται η σύνδεση με την Καμπαλά. Εδώ υπάρχει σαφής αναχρονισμός. Η Ασερά ανήκει στην αρχαία θρησκεία της
Εποχής του Σιδήρου, ενώ η Καμπαλά αναπτύσσεται πολλούς αιώνες αργότερα, κυρίως στον Μεσαίωνα. Δεν υπάρχει ιστορική συνέχεια που να δείχνει ότι η λατρεία ή η έννοια της Ασερά μετασχηματίστηκε άμεσα σε καμπαλιστικές ιδέες.
Η ταύτιση Ασερά – Σεχινά – Μαλκούτ δεν είναι ιστορική αλλά ερμηνευτική. Στην Καμπαλά, η Σεχινά είναι η θεϊκή παρουσία στον κόσμο και το Μαλκούτ η τελευταία σεφιρά που δέχεται και εκφράζει τη θεότητα. Έχουν πράγματι έναν «θηλυκό» χαρακτήρα και λειτουργούν ως δέκτης της θεϊκής ενέργειας. Ωστόσο,
δεν υπάρχει καμία ιστορική πηγή που να συνδέει αυτές τις έννοιες με την Ασερά. Η ομοιότητα είναι συμβολική και προκύπτει από σύγχρονες ή εσωτεριστικές συγκρίσεις, όχι από πραγματική ιστορική εξέλιξη.
Τέλος, η ιδέα ότι η Ασερά λειτουργεί ως «γέφυρα ουρανού και γης» ανήκει περισσότερο σε φιλοσοφική ή μυστικιστική ερμηνεία παρά στις αρχαίες πηγές. Στα αρχαιολογικά και κειμενικά δεδομένα, η Ασερά εμφανίζεται κυρίως ως θεά γονιμότητας και μητρικής δύναμης, όχι ως μεταφυσική αρχή διαμεσολάβησης.
Συνολικά, μπορούμε να πούμε ότι η απάντηση είναι εν μέρει σωστή ως προς την περιγραφή των θεών της Χαναάν, αλλά γίνεται προβληματική όταν επιχειρεί να συνδέσει άμεσα την αρχαία θρησκεία με την Καμπαλά. Μια πιο ακριβής προσέγγιση θα ήταν να πούμε ότι η Ασερά είναι αρχαία θεότητα που σε ορισμένες περιόδους συνδέθηκε και με τη λατρεία του Γιαχβέ, ενώ η Σεχινά και το Μαλκούτ είναι πολύ μεταγενέστερες θεολογικές έννοιες. Η ομοιότητα μεταξύ τους είναι συμβολική και συγκριτική, όχι ιστορική.
Η Ασερά υπήρχε πολυ πριν την εποχή του Σιδήρου, στην εποχή του Χαλκού.
Μάλλον καταλάθος εγραψες εποχή Σιδήρου.
Επιπλέον, ερμηνεύω το δόγμα του Ιουδαισμού, που η Καμπαλά είναι η μυστικιστική του πορεία.
Και σαν δόγμα ειναι αναμφισβήτητο και θεμελιώδες. Δεν επιδέχεται ερωτήσεις και δισταγμούς από τους πιστούς.
Η ιστορία δεν κρίνει τα δόγματα. Απλώς περιγραφει την πραγματικότητα.
Ιστορικά δεν εχει αποδειχτει ότι ο Μωυσης κατέβηκε από το Ορος με τις πλάκες.
Αυτό ειναι δογματική αντίληψη, που την σεβόμαστε ως τέτοια.
Ομοίως η Ασερά λατρευόταν από τους πιστούς, ως Μητέρα των θεών.
Ηταν όμως ιστορικό πρόσωπο ;
Θέλω να πω, ότι καλυτερα να μην μπερδεύουμε την ιστορική πραγματικότητα,
με μυθολογικές και λατρευτικές καταστάσεις.
Ιστορικά στη Γη της Χανααν, είχαμε την εισβολή από τους Λαούς της Θαλασσας, γύρω στο 1300 π.Χ.
Αυτοι έφεραν καινούργια ήθη στην περιοχή και καινουργιες θεότητες,
με αποτέλεσμα να παρακμασει η λατρεία της Ασερά του Ελ, του Βάαλ.
Μέχρι που τους συναντάμε ξανά στα Βασίλεια του Ιουδα και της Καισάρειας, σαν κατώτερες θεότητες του Γιαχβέ.
Στη συνέχεια με την Περσική κατοχή της περιοχής, οι Προφήτες ανακηρύσσουν το μονοθεισμό του Γιαχβέ,
και αποτάσσουν όλους τους υπόλοιπους θεούς, σαν κατώτερους.
Εκεί ολοκληρώνεται και η Πεντάτευχος, που λέγεται ότι ξεκινα με την Εξοδο από την Αιγυπτο.
Κάπως έτσι έχει το ιστορικό πλαισιο.
Αν το εξετάσουμε όμως συμβολικά, θα δουμε οτι πάντα υπάρχει ενα θηλυκό πρότυπο,
(Ασερά, Κάλι, Γαία), σε όλα τα δόγματα της αρχαιότητας, που όσο προχωράμε στο χρόνο,
μετεξελισονται και παίρνουν θέσεις σε νέες θρησκείες.
Επίσης ολες οι θρησκείες-δόγματα, έχουν παράλληλα και τις μυστικιστικές λατρείες,
που εμφανίζονται αμέσως μετά την εξάπλωση τους.
Δηλαδή έχουμε και Ιουδαικό μυστικισμο (Καμπαλά),
αλλά και χριστιανικό μυστικισμό, (Αγιος Γρηγόριος Παλαμάς)
και ισλαμικό μυστικισμο (Σούφι).
