KIC 8462852 ή αλλιώς WTF Star

[itteithe]

Ο αστέρας KIC 8462852 ή άστρο της Τάμπι είναι άστρο κύριας ακολουθίας τύπου F που βρίσκεται στον αστερισμό του Κύκνου, σε απόσταση περίπου 1.280 ετών φωτός από την Γη, και είναι γνωστός για τις ασυνήθιστες διακυμάνσεις φωτός που εμφανίζει. Οι διακυμάνσεις αυτές ανακαλύφθηκαν από ερασιτέχνες επιστήμονες ως μέρος του προγράμματος Planet Hunters, μετά από ανάλυση δεδομένων που συλλέχθηκαν από το διαστημικό τηλεσκόπιο Κέπλερ, το οποίο παρατηρεί αλλαγές στη φωτεινότητα μακρινών αστέρων με σκοπό την ανίχνευση εξωπλανητών.

Έχουν προταθεί διάφορες υποθέσεις για την εξήγηση των έντονων ακανόνιστων αλλαγών στη φωτεινότητα του αστέρα όπως αυτή μετράται από την καμπύλη φωτός του, αλλά καμία μέχρι σήμερα δεν μπορεί να εξηγήσει πλήρως το φαινόμενο. Μια από τις κύριες υποθέσεις, εικάζει πως το φαινόμενο οφείλεται σε σμήνος παγωμένων θραυσμάτων κομητών σε μία εξαιρετικά εκκεντρική τροχιά γύρω από το άστρο. Ωστόσο, η ιδέα ότι θραύσματα από ένα τέτοιο σμήνος θα μπορούσαν να υπάρχουν σε επαρκώς υψηλές συγκεντρώσεις ώστε να προκαλέσουν 22% απώλεια της παρατηρούμενης φωτεινότητας του αστέρα, έχει αμφισβητηθεί. Μια άλλη υπόθεση προτείνει ένα μεγάλο αριθμό μικρών μαζών σε "πυκνό σχηματισμό" σε τροχιά γύρω από το αστέρι. Ωστόσο, φασματοσκοπική μελέτη του συστήματος δεν έχει εντοπίσει αποδείξεις για συγχωνευμένο υλικό, καυτή πυκνή σκόνη, ή περιαστρική ύλη από ενδεχόμενο πλανήτη που έχει εξατμιστεί ή εξερράγη εντός κοντινής απόστασης λίγων αστρονομικών μονάδων από το κεντρικό αστέρι. Έχει επίσης διατυπωθεί η υπόθεση ότι οι μεταβολές στην φωτεινότητα θα μπορούσαν να είναι σημάδια δραστηριότητας σχετιζόμενης με ευφυή εξωγήινη ζωή που κατασκευάζει μία σφαίρα Ντάισον . Ωστόσο, οι εμπλεκόμενοι επιστήμονες είναι αρκετά επιφυλακτικοί, με κάποιους να το θεωρούν αβάσιμο.

Στις 4 Οκτωβρίου του 2017 η NASA ανακοίνωσε ότι οι παρατηρούμενες εναλλαγές στην ένταση της φωτεινότητας του άστρου πιθανότατα οφείλονται σε ένα ανομοιόμορφο σύννεφο σκόνης που κινείται γύρω από αυτό. Η υπόθεση βασίζεται στην ανακάλυψη των ερευνητών ότι περισσότερο υπεριώδες φως του άστρου εμποδίζεται, σε σχέση με υπέρυθρο. Εάν υπήρχαν αντικείμενα(για παράδειγμα κομήτες) μεγαλύτερα από σωματίδια σκόνης, αυτά θα εμπόδιζαν όλα τα μήκη κύματος του φωτός εξίσου, περνώντας μπροστά από το άστρο. Με βάση την ισχυρή πτώση στην ένταση του υπεριώδους φωτός, οι ερευνητές κατέληξαν ότι τα σωματίδια που μπλοκάρουν το φως θα πρέπει να είναι λίγο μεγαλύτερα από διαστρική σκόνη(μιας και αυτή δεν θα μπορούσε να παραμείνει σε τροχιά γύρω από το άστρο). Σκόνη σε τροχιά γύρω από το άστρο(περιαστρική) έχει, λοιπόν, το κατάλληλο μέγεθος καθώς δεν είναι ούτε τόσο μικρή ώστε να απομακρυνθεί(όπως η διαστρική), αλλά ούτε και τόσο μεγάλη ώστε να εμποδίζει το φως σε όλα τα μήκη κύματος και έτσι θεωρείται από τη NASA η πειστικότερη υπόθεση, χωρίς ωστόσο να αποκλείει άλλες.

Ο KIC 8462852 δεν είναι ο μόνος αστέρας που έχει μεγάλες ακανόνιστες εκλείψεις, αλλά όλα τα υπόλοιπα αστέρια τέτοιου είδους είναι νεαρά αστρικά αντικείμενα που έχουν διαφορετικά μοτίβα επισκότισης. Έως το 2017, το πιο πρόσφατο συμβάν επισκότισης του KIC 8462852 ξεκίνησε στα τέλη Μαΐου του 2017.

Το 'KIC' αποτελεί αρκτικόλεξο για τον 'Κατάλογο Εισόδου του Κέπλερ' (Kepler Input Catalog, KIC), ενώ το 8462852 είναι ο αριθμός καταλόγου του αστέρα. Η ονομασία "Άστρο της Τάμπι" παραπέμπει στην επικεφαλής της αρχικής μελέτης, Ταμπίθα Σ. Μπογιατζιάν. Ο αστέρας μερικές φορές αναφέρεται και ως "Άστρο WTF" (WTF Star), ως ακρωνύμιο του υπότιτλου της μελέτης: "Πού είναι η ροή ακτινοβολίας του;" (Where's The Flux?) και αποτελεί χιουμοριστική αναφορά στην καθομιλουμένη αγγλική έκφραση δυσπιστίας "WTF".