Γράμμα του Σουκατζίδη

Θέματα ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος.
Άβαταρ μέλους
karhergr
Rookie poster
Rookie poster
Δημοσιεύσεις: 184

Γράμμα του Σουκατζίδη

Δημοσίευσηαπό karhergr » 29 Μαρ 2019, 07:21

Εικόνα

Εικόνα

Το συγκεκριμένο επιστολικό δελτάριο είναι σε προσωπικό αρχείο, δεν έχει δημοσιευτεί ξανά και ούτε βρίσκεται σε κάποια έκθεση, κρατικό ή κομματικό αρχείο, κλπ. Δραματική έκκληση του Ναπολέοντα Σουκατζίδη, στον οικογενειακό φίλο Μιχάλη Μαγουλιανό, έμπορο στον Άγιο Νικόλαο Κρήτης, για επισιτιστική βοήθεια. Ημερομηνία αποστολής, 13 Δεκεμβρίου 1941 και τόπος αποστολής, το στρατόπεδο συγκέντρωσης «κομμουνιστών», η Ακροναυπλία.

Το κείμενο είναι γενικά δυσανάγνωστο. Ο συνδικαλιστής ήρωας, γράφει μεταξύ άλλων, ότι όλοι οι καρατούμενοι θα προτιμούσαν «έναν θάνατο, πιο ηρωικό και πιο παλικαρίσιο» από αυτόν της πείνας.

Αυτό με κάνει να αναλογιστώ τον αδικαιολόγητο λεγκαλισμό που επέδειξε η ηγεσία της Ακροναυπλίας κατά την κατάρρευση του κράτους της 4ης Αυγούστου, στη φάση της κατάληψης της χώρας από τους Ναζί, όταν η Ακροναυπλία ήταν κατά Γιάννη Μανούσακα (φίλος του πατέρα μου) κυριολεκτικά χωρίς λουκέτα. Επέλεξαν να μείνουν, γεγονός που εκμεταλλεύτηκαν αργότερα «κομμουνιστές» τύπου Στίνα ή αυγά (όχι μόνο χρυσά), για να συνδέσουν την συγκεκριμένη επιλογή με το ισχύον την περίοδο εκείνη «γερμανοσοβιετικό σύμφωνο», του τύπου δηλαδή, «οι σταλινικοί κρατούμενοι, περίμεναν τους συμμάχους τους Ναζί για να τους απελευθερωσουν».
Έχω δουλέψει με κρατούμενους σε σκληρές εγκληματικές φυλακές και γνωρίζω ότι κάθε ένας από αυτούς, μια φορά τουλάχιστον, έχει διακρίνει μια μοναδική πραγματική ή φανταστική ευκαρία για δραπέτευση, οπότε αυτά που γράφει ο Μανούσακας, δεν είναι 100%τοις μετρητοίς. Πιθανότατα, η Ακροναυπλία δεν έμεινε ποτέ χωρίς λουκέτα, αλλά σίγουρα εκείνες τις ημέρες του Μάη του 1941, έμεινε με λιγότερα ή μισόκλειστα λουκέτα, μέχρι να την καταλάβουν οι γερμανοί αλεξιπτωτιστές.

Έπρεπε να επιχειρήσουν ομαδική απόδραση ανεξάρτητα συνθηκών. Κάποιοι -μπορεί οι περισσότεροι- θα ξέφευγαν. Πιθανά, κάποιοι θα έβρισκαν θάνατο περισσότερο «ηρωικό και παλικαρίσιο» από αυτόν της πείνας στον δραματικό χειμώνα 1941-42. Και σίγουρα δεν θα είχαμε Κούρνοβα, Χαϊδάρια, κλπ, με τους συνδικαλιστές ηγέτες να τουφεκίζονται ένας μετά τον άλλο σαν μπεκάτσες.
0 .

Άβαταρ μέλους
pluton
Supreme poster
Supreme poster
Δημοσιεύσεις: 18109

Re: Γράμμα του Σουκατζίδη

Δημοσίευσηαπό pluton » 29 Μαρ 2019, 07:38

Στην Ακροναυπλία πιθανά να πείνασαν οι κρατούμενοι τον χειμώνα 1941-42 αλλά δεν πέθαναν από την πείνα όπως έξω από την Ακροναυπλία ο πληθυσμός.

Μπράβο που ξεμπροστιάζεις το επί δεκαετίες ψέμα του ΚΚΕ ότι τους κράτησαν δέσμιους και τους παρέδωσαν με πρωτόκολλο στους Γερμανούς.

Η αλήθεια είναι ότι στις φυλακές υπήρξε μεγάλο κενό φύλαξης και χαλαρότητα, οι δεσμοφύλακες είχαν τρέξει να βρουν τις οικογένειές τους, οι κρατούμενοι είχαν ευκαιρίες να αποδράσουν αλλά ήλπιζαν ότι ο Ιωσήφ θα μεσολαβούσε στον σύμμαχό του Αδόλφο να αφεθούν ελεύθεροι.... εν μέρει το έκαναν οι Βούλγαροι που ζήτησαν την απελευθέρωση των κομμουνιστών Μακεδόνων (που μια χαρά εκπροσωπούσαν τα δικά τους συμφέροντα στην Μεκεδονία).

Υπάρχουν μαρτυρίες ότι μπήκε κομματική γραμμή να μη αποδράσουν και αυτό φάνηκε σε μια μετακίνηση κρατουμένων από την Πύλο νομίζω που τους χτύπησαν στούκας και οι φρουροί έσπευσαν αν κρυφτούν κάποιοι ήθελαν να αποδράσουν και ο ΓΓ της αποστολής έβαλε θέμα διαγραφής όποιος αποδράσει.
0 .
ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ: «Τελειώνουμε σήμερα ότι δεν κατάφερε να ολοκληρώσει το ΕΑΜ. Είναι δική μας επιλογή οι Πρέσπες».

Άβαταρ μέλους
karhergr
Rookie poster
Rookie poster
Δημοσιεύσεις: 184

Re: Γράμμα του Σουκατζίδη

Δημοσίευσηαπό karhergr » 29 Μαρ 2019, 08:04

pluton έγραψε:>
Υπάρχουν μαρτυρίες ότι μπήκε κομματική γραμμή να μη αποδράσουν και αυτό φάνηκε σε μια μετακίνηση κρατουμένων από την Πύλο νομίζω που τους χτύπησαν στούκας και οι φρουροί έσπευσαν αν κρυφτούν κάποιοι ήθελαν να αποδράσουν και ο ΓΓ της αποστολής έβαλε θέμα διαγραφής όποιος αποδράσει.


Δεν υπήρχε τέτοια γραμμή, αν υπήρχε, θα τηρείτο σε Φολέγανδρο, Γαύδο, κλπ, όπου οι εξόριστοι τα κατάφεραν και απέδρασαν. Πέθαναν οι πιο μεγάλοι και ασθενείς από πείνα, εξάντληση ή και φυματίωση, ακόμα και ανώτερα πρώην κομματικά στελέχη. Π.χ. ο Μάγγος, μέλος της Κ.Ε. του ΣΕΚΕ από το πρώτο Συνέδριο και παλαίμαχος συνδικαλιστής.

Αυτά που γράφεις για τους Βούλγαρους, τα έχω αναλύσει στο παρελθόν εξαντλητικά και δεν λέει τώρα να επαναλαμβάνομαι.
0 .

Άβαταρ μέλους
pluton
Supreme poster
Supreme poster
Δημοσιεύσεις: 18109

Re: Γράμμα του Σουκατζίδη

Δημοσίευσηαπό pluton » 29 Μαρ 2019, 12:51

karhergr έγραψε:
pluton έγραψε:>
Υπάρχουν μαρτυρίες ότι μπήκε κομματική γραμμή να μη αποδράσουν και αυτό φάνηκε σε μια μετακίνηση κρατουμένων από την Πύλο νομίζω που τους χτύπησαν στούκας και οι φρουροί έσπευσαν αν κρυφτούν κάποιοι ήθελαν να αποδράσουν και ο ΓΓ της αποστολής έβαλε θέμα διαγραφής όποιος αποδράσει.


Δεν υπήρχε τέτοια γραμμή, αν υπήρχε, θα τηρείτο σε Φολέγανδρο, Γαύδο, κλπ, όπου οι εξόριστοι τα κατάφεραν και απέδρασαν. Πέθαναν οι πιο μεγάλοι και ασθενείς από πείνα, εξάντληση ή και φυματίωση, ακόμα και ανώτερα πρώην κομματικά στελέχη. Π.χ. ο Μάγγος, μέλος της Κ.Ε. του ΣΕΚΕ από το πρώτο Συνέδριο και παλαίμαχος συνδικαλιστής.

Αυτά που γράφεις για τους Βούλγαρους, τα έχω αναλύσει στο παρελθόν εξαντλητικά και δεν λέει τώρα να επαναλαμβάνομαι.


Φυσικά δεν υπήρχε κεντρική κομματική γραμμή, διότι δεν υπήρχε ενιαίο ΚΚΕ, το ΚΚΕ είχε διαλυθεί. Υπήρχε γραμμή κομματικά κατά φυλακή, στην Ακροναυπλία αυτή ήταν η γραμμή γι αυτό και δεν γίνηκαν αποδράσεις.

Από την Φολέγανδρο και Κίμωλο έφυγαν περίπου 200 κα έφτασαν στην Αθήνα περίπου 190 στις 20/5/41 (Χατζηβασιλείου, Ρούσος κλπ) 10 έφτασαν στην Κρήτη (Αναστασιάδης, Πορφυρογένης κλπ), από την Γαύδο 50 άτομα δραπέτευσαν (Βαφειάδης, Στρίγγος, Βλαντας κλπ), από την Ακροναυπλία δεν βγήκε κανείς γιατί;

Οι Βούλγαροι ελευθέρωσαν 27 σαν Βούλγαρους από την Ακροναυπλία (Τσίπας, Τζήμας, Λαζαρίδης κλπ ) και 25 άτομα βγήκαν σαν άρρωστοι από νοσοκομεία (Γαμβέτας, Φαρμάκης κλπ).

Ο Μάγγος είχε φυματίωση στο τελευταίο στάδιο, υπήρξε και ελλιπής διατροφή (όχι ασιτία όπως υπήρχε στην υπόλοιπη Ελλάδα) και πέθανε από την αρρώστια του.

Οι κρατούμενοι ήταν :

Ακροναυπλία και Πύλο 625
Κέρκυρα, Αίγινα και Τρίπολη 250
Αη Στράτης 230
Ανάφη 200
Φολέγανδρος 140
Κίμωλος 36
Γαύδος 50
Σανατόρια 40
Σύνολο 1.571

Απ ότι βλέπουμε τα στρατόπεδα που δεν έγιναν δραπετεύσεις ήταν η Ακροναυπλία και Κέρκυρα εκεί δηλαδή που ήταν η ηγεσία του ΚΚΕ

Όλοι γνωρίζουν ότι την εποχή εκείνη το μεταξικό καθεστώς είχε ουσιαστικά καταρρεύσει και γενικότερα ο κρατικός μηχανισμός είχε παραλύσει τελείως αγγίζοντας τα όρια της διάλυσης λόγω του πανικού που επέφερε η αιφνίδια κατάρρευση του μετώπου τον Απρίλιο του 1941.

Σύμφωνα πάλι με τον Ιωαννίδη, κατά την διάρκεια του βομβαρδισμού του λιμανιού του Ναυπλίου απ΄τους Γερμανούς (οπότε και ο κίνδυνος για τους ακροναυπλιώτες ήταν πού μεγάλος αφού ο βράχος της Ακροναυπλιάς βρίσκεται μες στον αργολικό κόλπο) ένας άλλος κομμουνιστής κρατούμενος, ο Θόδωρος Μάγγος, έλεγε:

"Δεν θα ρίξουν εδώ μπόμπες οι Γερμανοί. Δεν τους αφήνει ο μουστάκιας (σ.σ: ο Στάλιν). Έχει πει ότι εκεί πέρα είναι κομμουνιστές"



Πέραν αυτών, ο αποκαλυπτικότατος Ιωαννίδης λέει παρακάτω ότι:

"Εμείς κάναμε πάλη για να μας παραλάβουν οι Ιταλοί (…)Αλλά δεν δέχονταν αυτοί. Εσείς είστε του ελληνικού κράτους και μεις , λέγανε, δεν έχουμε καμμία σχέση μαζί σας".




Εδώ ο Ιωαννίδης ομολογεί ότι οι κρατούμενοι ακροναυπλιώτες κομμουνιστές προτιμούσαν να είναι υπό ιταλική κράτηση (όταν πλέον εγκαταστάθηκαν οι Ιταλοί στην Πελοπόννησο), παρά υπό την επιτήρηση των Ελλήνων χωροφυλάκων.

Ο Ιωαννίδης φυσικά αρνιόταν κατηγορηματικά κάτι τέτοιο, και έλεγε ότι η απόδραση δεν ήταν εφικτή και την χαρακτήριζε τυχοδιωκτισμό.


Βασ.Μπαρτζιώτας στο βιβλίο του "Άστραψε φως η Ακροναυπλιά". Δείχνει όμως να κρατάει όμως και μία πισινή καθώς παραθέτει την μαρτυρία ενός ακροναυπλιώτη κρατουμένου, του Βαγγέλη Ντάβα, ο οποίος αναφέρει ρητώς ότι η απόδραση 35-40 κρατουμένων που μεταφέρονταν απ’την Πύλο στην Ακροναυπλιά ήταν πανεύκολη αλλά ματαιώθηκε κατόπιν απαγόρευσης απ΄τον επικεφαλή Ζήση Ζωγράφο για λόγους πειθαρχίας.


Ο Μπαρτζιώτας για το θέματων αποδράσεων γράφει:

"Μπαίνει το ερώτημα: ΄Επειτα απ΄όλα αυτά μπορούμε να ισχυριστούμε ότι εξαντλήσαμε όλες τις δυνατότητες να αποδράσουμε απ΄την Ακροναυπλιά και δεν τις χρησιμοποιήσαμε; Ασφαλώς έπρεπε να κάνουμε περισσότερες προσπάθειες, να ψάξουμε να βρούμε ανθρώπους που θα μας βοηθούσαν κλπ κλπ. Όμως τον τελικό λόγο πάνω στο μεγάλο αυτό ζήτημα θα τον πει το Κόμμα μας όταν κάποτε θα εξετάσει λεπτομερειακά με όλα τα στοιχεία το ζήτημα της δυνατότητας για απόδρασή μας απ’την Ακροναυπλιά, αν μπορούσε να γίνει και γιατί δεν έγινε και τελικά θα αποφασίσει!"



Ο Βασίλης Γιαννόγκωνας που στο βιβλίο του "Ακροναυπλιά" γράφει:

"Και όμως μπορούσαμε να είχαμε γλιτώσει τόσα θύματα. Χωρίς καμμία αντίσταση να δραπετεύαμε γιατί δικοί μας άνθρωποι κατέβαιναν στ’Ανάπλι (…) Η απόδρασή μας είχε συζητηθεί κι είχε παρθεί απόφαση πόσους και ποιους θα πάρει το κάθε στέλεχος και την τελευταία νύχτα ο Ιωαννίδης τα ματαίωσε όλα"



Ο Ιωαννίδης χαρακτήρισε ως πουστιά τους ισχυρισμούς του Γιαννόγκωνα.

Ο Διονύσης Μπενετάτος (σοσιαλιστής, στέλεχος της Επιτροπή Πόλης του ΕΑΜ μέχρι τον Οκτώβριο του ΄42, κρατούμενος στην Ακροναυπλιά απ’τον Σεπτέμβριο του 1937 ως τον Απρίλιο του 1940) γράφει τα ίδια με τον Γιαννόγκωνα περίπου.

Να μη γίνω κουραστικός σχετικά αναφέρθηκε και ο Παπαπαναγιώτου, ο ο αρχειομαρξιστής Άγις Στίνας, Μούντριχας κτλ





ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Ακροναυπλιά του Βασίλης Γιαννόγκωνας εκδ.Δίφρος
ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΔΕΚΕΜΒΡΗΣ 1944 του Β Μπαρτζιώτα εκδόσεις ΣΕ
"Αναμνήσεις – προβλήματα της πολιτικής του ΚΚΕ στην εθνική αντίσταση 1940-45", Γ.Ιωαννίδης, εκδ.Θεμέλιο
"Άστραψε φως η Ακροναυπλιά" του Β Μπαρτζιώτα εκδόσεις ΣΕ
"Η Αντίσταση χωρίς πέπλα" του Δ.Μπενετάτου
ΕΑΜ-ΕΛΑΣ-ΟΠΛΑ του Άγι Στίνα
0 .
ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ: «Τελειώνουμε σήμερα ότι δεν κατάφερε να ολοκληρώσει το ΕΑΜ. Είναι δική μας επιλογή οι Πρέσπες».


Επιστροφή σε “Ιστορία”